أحكام القانون
البحث في المحتوى🔎
ماددهی پێنجهم
ماددهی پێنجهم: ئهم یاسایه پاش تێپهڕبوونی (سی) رۆژ له رۆژی بڵاوكردنهوهی له رۆژنامهی فهرمی (وهقایعی كوردستان) جێبهجێ دهكرێت.
ماددهی یهكهم:
ماددهی یهكهم: راژهی تاكهكانی پاسهوانان كه بهردهوامن له راژهكهیان لهلای ئهندامان، به راژهیهكی كردهنی دادهنرێ بۆ مهبهستی سهرمووچه و بهرزكردنهوه و خانهنشینی و حوكمهكانی یاسای راژه و خانهنشینی هێزهكانی ئاسایشی ناوخۆی ژماره (18)ی ساڵی 2011ی ههمواركراو كه له ههرێم كاری پێدهكری یاخود ههر یاسایهكی دیكه جێی بگرێتهوه، تاكهكانی پاسهوانان كه دهكهونه بهر حوكمهكانی ئهم یاسایه دهیانگرێتهوه.
ماددهی چوارهم:
ماددهی چوارهم: بڕیاری ژماره (43)ی ساڵی 1992 ههڵدهوهشێتهوه و، ئهمهی خوارهوه جێی دهگرێتهوه: ئهندامی پهرلهمان مافی ئهوهی ههیه چهكی كهسی خۆی ههبێ و، ههڵیگرێ (دهمانچه یان چهكی ئۆتوماتیكی) یاخود ههردووكیان بهیهكهوه و، ئهو حهقهشی دهبێ دوای تهواو بوونی ئهندامیهتیشی ههیبێ و ناسنامهی ئهندامیهتی یاخود ناسنامهی یهكێتی پهرلهمانتارانی كوردستان بهبهڵگهنامهیهكی فهرمی دادهنرێ، ئهندامیهتی دهسهلمێنێ به مۆڵهتێكی یاسایی دادهنرێ و دهسهڵاتی ئهوهی پێدهدات كه ئهم مافه بهكار بێنێ بهدهر له حوكمهكانی یاسای چهكی ژماره (16)ی ساڵی 1993 یاخود ههر یاسایهكی دیكه جێی بگرێتهوه.
ماددهی شازده
ماددهی شازده: له پێناوی دهستهبهری كردنی ئامانجهكانی ئهم دهزگایه كه دهقهكانیان لهم یاسایهدا هاتووه، ههموو پرۆژهو لانه گهشتیارییه پۆلێنكراوهكان، بهر ئهو عفوه یان بهشێ لهو عفوه دهكهون كه بۆ پرۆژه پیشهسازیهكان ئیقرار كراوه.
ماددهی بیست و دووهم
ماددهی بیست و دووهم: لهسهر ئهنجومهنی وهزیرانه دهرخستهیهك به حیساباتی ئهو بهخشینانه (المنح) پێشكهش بكات كه پێشكهش به حكومهتی ههرێم كراون لهگهڵ دهرخستنی لایهنی خهرج كردنی بۆ ئهو پڕۆژانهی بۆی تهرخان كراوه تا پهرلهمان پهسندی بكات.
ماددهی بیست و یهكهم
ماددهی بیست و یهكهم: یهكهم: وهزارهتی دارایی وئابووری به ههماههنگی لهگهڵ وهزارهتی سامانه سروشتیهكان ئهو داهاتانه وهردهگرێ كه راستهوخۆ له فرۆشتنی نهوتی خاوی ههرێم و فرۆشتنی پێكهاتهكانی نهوتهوه (مبیعات مشتقات النفگ) وهدی دێن، ئهمهش بهپێی دهستوری عێراق و یاسای نهوت و غازی ههرێمی كوردستان و دهخرێنه سهر داهاته وهدی هاتووهكان و پهرلهمانی پێ ئاگادار دهكرێتهوه تا پێش رهفتار لهسهر كردنی (التصرف بها) پهسندی بكات. دووهم: كۆی پارهی بهخشینهكان (المنح) بهوانهشهوه كه له گرێبهستهكانی نهوت و غازی ههرێمهوه بهدهست هاتوون له حیسابێكی تایبهت له وهزارهتی دارایی و ئابووری دادهنرێ و ئهم پارهیه لهلایهن ئهنجومهنی وهزیرانهوه بۆ ئهو پڕۆژانه تهرخان دهكرێت كه بهگوێرهی گرێبهستهكانی نهوت و غاز تهرخان كراون، ئهمه بهچاو گرێبهستهكانی نهوت و غازهوه، ههروهها پڕۆژهكانی ژێرخانیش له ههرێم، بهمهرجێ پێش رهفتار كردن پێیهوه لهلایهن پهرلهمانی كوردستانهوه پهسندكرابێ.
ماددهی بیست و چوارهم
ماددهی بیست و چوارهم: یهكهم: لهسهر وهزارهتی دارایی و ئابووری ههرێمه یهكسانی لهنێوان مووچهی فهرمانبهرانی ههرێم و مووچهی هاوشێوهكانیان له فهرمانبهرانی حكومهتی فیدراڵ بهدی بهێنێ. دووهم: بهدیهێنانی یهكسانی لهنێوان مووچهی خانهنشینانی ههرێم و مووچهی خانهنشینانی حكومهتی فیدراڵدا. سێیهم: بهدیهێنانی یهكسانی لهنێوان مووچهی هێزهكانی پێشمهرگه و ئاسایش و پۆلیس له ههرێم لهگهڵ مووچهی هاوشێوهكانیان لهحكومهتی فیدراڵدا.
ماددهی پێنجهم
ماددهی پێنجهم: یهكهم: سهرۆكی پهرلهمانی كوردستان - عێراق بۆی ههیه گواستنهوه لهناو بودجهی تایبهت به پهرلهماندا بكات. دووهم: سهرۆكی ئهنجومهنی دادوهریی بۆی ههیه گواستنهوه لهناو بودجهی تایبهت به ئهنجومهنی دادوهرییدا بكات. سێیهم: وهزیری دارایی و ئابووری بۆی ههیه بهههماههنگی لهگهڵ وهزارهتی پلاندانان و وهزارهتی بهرپرس گواستنهوهی پێویست لهچوارچێوهی بودجهی وهبهرهێنانی پهسندكراوی پڕۆژهكانی وهبهرهێناندا ئهنجام بدات.
ماددهی یهكهم
ماددهی یهكهم: أ- ئهم خهرجییه بهردهوامانهی خوارهوه بۆ ئهنجومهنی نیشتمانی كوردستانی عێراق و وهزارهتهكان و كارگێرییهكانی ههرێم بۆ ساڵی 1997 تهرخان دهكرێن كهئهم گوژمه پارانهن. (717،800، 2،285) دینار و (170) ههزار دۆلاری ئهمریكی. ب-ئهم پارانهی خوارهوه بۆ بووجهی فهرمانگهو كۆمپانیای كه خۆیان بهرێوهدهبهن بۆ ساڵی 1997 تهرخان دهكرێن كه (549،768،800) دیناره. ج-بۆ بودجهی نهخشهكێشانی گشتی ساڵی 1997 گوژمه پارهی (684،160،000) دینار تهرخان دهكرێ.
ماددهی نۆیهم
ماددهی نۆیهم: پێویسته لهسهر وهزارهتی دارایی و ئابووری رێنمایی پێویست بۆ دانانی رادهی دهسهڵاتی خهرج كردن بۆ بهرێوهبهرایهتییه حكومهتییهكان دهربكات له ماوهیهكدا كه له دوو ههفته له مێژووی دهرچوونی ئهم یاسایه تێپهر نهكات.
ماددهی یازدهیهم
ماددهی یازدهیهم: ئهم یاسایه له رۆژنامهی رهسمیدا بڵاو دهكرێتهوه و له رۆژی (1/1/1997)هوه جێبهجێ دهكرێ.
ماددهی پێنجهم
ماددهی پێنجهم: دهسهڵات به وهزیری دارایی و ئابووری دهدرێ تا گوێزانهوه له نێوان تهرخان كراوی یهك دهروازه بكات، جگه له فهسڵی مووچه، ئهویش دهشێ بۆی بگوێزێتهوه، بهڵام ناشێ لێی بگوێزرێتهوه.
ماددهی چوارهم:
ماددهی چوارهم: یهكهم: ئهرك و تایبهتمهندییهكانی پێكهاتهكانی وهزارهت به پێڕهو دهسنیشان دهكرێن. دووهم: وهزیر بۆی ههیه بهڕێوهبهرایهتی یا بهش یا بنكه یان هۆبه له كاتی پێویست له نۆژهن دابنێ یا لێك بدات یا خود لێكیان بترازێنێ یان به یهكیان ببهسێتهوه.
ماددهی یهكهم:
ماددهی یهكهم: مهبهست لهم زاراوانهی خوارهوه،ماناكانی بهرامبهریانه بۆ مهبهستی ئهم یاسایه یهكهم: ههرێم: ههرێمی كوردستان ـ عیراق. دووهم: وهزارهت: وهزارهتی ناوخۆی ههرێمی كوردستان. سێیهم: وهزیر: وهزیری ناوخۆی ههرێم. چوارهم: بریكاری وهزارهت: بریكاری وهزارهتی ناخۆ. پێنجهم: یهكهی كارگێڕیی: (پارێزگا ـ قهزا ـ ناحیه). شهشهم: هێزهكانی ئاسایشی ناوخۆ: (پۆلیس ـ هاتوچۆ ـ گهشت و وڵاتنامه ـ بهرگریی شارستانی).
ماددهی دووهم
ماددهی دووهم: وهزارهت بهدێهێنانی ئهم ئامانج و ئهركهكانهی خوارهوه دهگرێته ئهستۆ:ـ یهكهم: جێبهجێ كردنی سیاسهتی گشتیی حكومهتی ههرێم و پارێزگاریی یهكگرتنی و پاراستنی ئاسایشی ناوخۆی. دووهم: كاركردن له پێناوی سهپاندنی پرنسیپی سهروهریی یاساو پارێزگاری كردن له سیستهمی گشتی و پاراستنی سامانی گشتی و تایبهتی. سێیهم: كاركردن له پێناوی پاراستن و زامن كردنی دهستدانه ئازادیه دیموكراتیهكان و مافهكانی مرۆڤ وبهرجهستهكردنی رۆڵی دهزگاكانی كۆمهڵگای شارستانی له ههرێمدا. چوارهم: كاركردن له پێناوی رێگهگرتن له روودانی تاوان و توندوتیژی له دژی ئافرهت و بهرهنگاربوونهوهی، به مهبهستی بهدێهێنانی ئاسایش وسهقامگیریی و سهلامهتی گشتیی. پێنجهم: هاوكاریی وههماههنگی كرن له گهلأ وهزارهت و دهزگاگشتیه تایبهتمهندهكاندا له بارهی ئهو كارو ئهركهكانهی كه پهیوهندیان به پاراستنی ئاسایش و پارێزگاری كردنی سیستهمی گشتی و ههماههنگی كردن لهگهلأ وهزارهتی ناوخۆی فیدراڵی یان ههر رێكخراوێكی عیراقی یاخود نێودهوڵهتی له چوارچێوهی تایبهتمهندییهكانی وزهارهتدا ههیه. شهشهم: بڵاوكردنهوهی هوشیاری رۆشنبیریی و ئاسایشی و دروستكردنی كهش و ههوایهكی تهنایی له نێوان هێزهكانی ئاسایشی ناوخۆ و توێژه ههمه جۆرهكانی كومهڵگای شارستانی و تاكهكان بۆ ئاراستهكردنیان به هاوكاریی و ههماههنگی كردن له پێناوی پاراستنی بهرژهوهندیی گشتی هاوبهشدا. حهوتهم: چاودێری كردنی ئاوارهو كۆچ پێكراوهكان و پهنابهران و كۆشش كردن له پێناوی چاككردنی بارودۆخیان و پێشكهش كردنی چارهسهر وفهراههمكردنی خزمهتگوزاریی وههماههنگی كردن لهگهلأ وهزارهت و لایهنه پهیوهندیدارهكان له بارهیانهوه.
ماددهی سیازده
ماددهی سیازده: بۆ ههر ئیجازهپێدانێكی لانهیهكی گهشتیاری یان تازهكردنهوهی ئیجازهكهی بهپێی ئهمانهی خوارهوه مزهی ساڵانهی لێ دهسهندرێ: 600000 شهش سهد ههزار دینار مزی لانهیهكی گهشتو گوزاری دهگمهن. 450000 چوار سهدو پهنجا ههزار دینار مزی لانهیهكی گهشتو گوزاری پله یهك. 300000 سێ سهد ههزار دینار مزی لانهیهكی گهشتو گوزاری پله دوو. 150000 سهدو پهنجا ههزار دینار مزی لانهیهكی گهشتو گوزاری پله سێ. 75000 حهفتاو پێنج ههزار دینار مزی لانهیهكی گهشتو گوزاری پله چوار. 38000 سی و ههشت ههزار دینار مزی لانهیهكی گهشتو گوزاری پله پێنج.
ماددهی ههژدهیهم:
ماددهی ههژدهیهم: 1. ههموو موڵك و ماڵێكی دهزگا، ماڵی گشتین، بۆ مهبهستی ئهو یاسایه نهبێ نابێ دهسكاری بكرێن. 2. قهرزهكانی دهزگا و ههموو پارهیهكی كه به قانوونی دهیكهوی، قهرزی نایابن (ممتاز) له وهرگرتنیان یاسای وهرگرتنهوهی قهرزی رهوای حكومهتیان له سهر پیاده دهكرێ. 3. ههموو ماڵێكی گوێزراوه و نهگوێزراوهی دهزگا له باج و رهسم دهبووردرێن. 4. دهزگا له ههموو ئهو رهسمانهی دهبووردرێ كه به هۆی ههڵسوكهوتی یاسایهوه كهوتۆته سهری، ههروهها لهو داواكاریانهش كه بۆی بهرز دهكرێتهوه یان له دژی دهدرێ. 5. حسابهكانی دهزگا له ژێر چاودێری دارایی دا دهبێت.
ماددهی دوازدهیهم:
ماددهی دوازدهیهم: رادهی یاسایی به ئاماده بوونی سهرۆكی دانیشتنهكه و نیوهی ژمارهی ئهندامان تهواو دهبێ و ههموو بڕیار و راسپارده و پێشنیارێكیش به زۆرینهی دهنگی ئامادهبووان دهردهچێ و له كاتی بهرامبهر بوونی دهنگهكان رای ئهو لایهنه پهسهند دهكرێ كه سهرۆك دهنگی لهگهڵ داوه.
ماددهی نۆیهم:
ماددهی نۆیهم: كۆبوونهوهكانی ئهنجومهن به سهرۆكایهتی سهرۆكی دهزگا دهبێت و بۆی ههیه داوای بهستنی بكات، له خولی ئاسایی و خولی نائاسایی داو ههرچی لێیهوه دهربچێت له بڕیار و پێشنیاز و راسپارده ئیمزایان دهكات.