أحكام القانون

البحث في المحتوى🔎
ازالة
ازالة

مادده‌ی پانزده‌یه‌م

متن المادە :

مادده‌ی پانزده‌یه‌م: یه‌كه‌م: ئه‌گه‌ر جێگای نه‌قیب به‌ هه‌ر هۆیه‌ك چۆڵ بوو بریكاره‌كه‌ی شوێنی ده‌گرێته‌وه‌ بۆ ئه‌و ماوه‌ی كه‌ باقی ماوه‌، ئه‌گه‌ر پایه‌ی بریكاریش چۆڵ بوو ئه‌وا سكرتێر شوێنی نه‌قیب ده‌گرێته‌وه‌. دووه‌م: ئه‌گه‌ر پایه‌ی نه‌قیب و بریكاره‌كه‌ی چۆڵ بوو ئه‌ندامێك له‌ ئه‌ندامه‌ ئه‌سلییه‌كان له‌ رێگای هه‌ڵبژاردنی نهێنیه‌وه‌ شوێنی ده‌گرێه‌وه‌، پێویسته‌ ئه‌نجومه‌ن ده‌سته‌ی گشتی بانگهێشت بكات بۆ كۆبوونه‌وه‌یه‌كی نائاسایی له‌ ماوه‌یه‌ك كه‌ له‌ دوو مانگ تێپه‌ر نه‌كا به‌ مه‌به‌ستی هه‌ڵبژاردنی نه‌قیب و بریكاره‌كه‌ی بۆ ئه‌و ماوه‌یه‌ی كه‌ باقی ماوه‌ به‌ مه‌رجێك له‌ شه‌ش مانگ كه‌متر نه‌بێ.

مادده‌ی چوارده‌یه‌م

متن المادە :

مادده‌ی چوارده‌یه‌م: نه‌قیب ئه‌م ده‌سه‌ڵاتانه‌ی خواره‌وه‌ له‌ ئه‌ستۆ ده‌گرێ. یه‌كه‌م: نوێنه‌رایه‌تی كردنی سه‌ندیكا له‌ لای لایه‌نه‌ دادوه‌ری و كارگێری و سه‌ندیكاكاندا و راستاندنی مامه‌ڵه‌ و به‌ڵگه‌نامه‌كانی تایبه‌ت به‌ سه‌ندیكا، وه‌ بۆی هه‌یه‌ هه‌ندێ له‌ ده‌سه‌ڵاته‌كانی خۆی بدا به‌ هه‌ر یه‌كێ له‌ ئه‌ندامانی ئه‌نجومه‌ن كه‌ خۆی ده‌ست نیشانی بكا. دووه‌م: سه‌رۆكایه‌تی كردنی كۆبوونه‌وه‌كانی ده‌سته‌ی گشتی و ئه‌نجوومه‌ن.

مادده‌ی سێزده‌یه‌م

متن المادە :

مادده‌ی سێزده‌یه‌م: ئه‌نجومه‌ن ئه‌م پسپۆریانه‌ی خواره‌وه‌ ئه‌نجام ده‌دات: 1. كاركردن له‌ پێناو هێنانه‌دی ئامانجه‌كانی سه‌ندیكا. 2. پێشكه‌ش كردنی پێشنیاره‌كان ده‌رباره‌ی هه‌مواركردنی یاسای سه‌ندیكا. 3. جێبه‌جێ كردنی بڕیاره‌كانی ده‌سته‌ی گشتی. 4. دامه‌زراندنی كارمه‌ندان له‌ سه‌ندیكاداو دیاری كردنی كرێكانیان. 5. چاوپێخشاندن به‌ داواكارییه‌كانی چوونه‌ ناو سه‌ندیكا و بڕیاردانی قبووڵ كردنی ئه‌ندامان. 6. دیاری كردنی ئه‌وه‌‌ی نوێنه‌رایه‌تی سه‌ندیكا ده‌كا له‌ لیژنه‌ ره‌سمییه‌كان و ئه‌وانه‌ی تر له‌ بارێك دا كه‌ نه‌قیب نوێنه‌رایه‌تی نه‌كا. 7. هه‌واڵه‌كردنی ئه‌و كێشه‌و شكاتانه‌ی كه‌ بۆی دێن بۆ لیژنه‌ی به‌رزه‌فتی. 8. به‌شداری كردن له‌ پێشكه‌شكردنی پێشنیاره‌كان له‌ باره‌ی ته‌شریعه‌كان و پلانه‌كان و به‌رنامه‌ ته‌ندروستیه‌كان له‌ هه‌رێمدا. 9. ئاماده‌كردنی بودجه‌ی ساڵانه‌ و دامه‌زراندنی ژمێریارێكی یاسایی بۆ ووردكاری كردنی حسابكاری دوماهی. 10. خۆئاماده‌كردن بۆ هه‌ڵبژاردن. 11. ته‌ماشاكردنی ده‌ست له‌ كار كێشانه‌وه‌ی نه‌قیب یان بریكاره‌كه‌ی یان هه‌ر ئه‌ندامێكی ئه‌نجومه‌ن یان لیژنه‌كانی سه‌ندیكا. 12. دامه‌زراندن و به‌رێوه‌بردنی یانه‌كانی سه‌ندیكا به‌ گوێره‌ی یاسای به‌رێوه‌بردنی كۆمه‌ڵه‌كان. 13. پێدانی هه‌ندێ له‌ ده‌سه‌لاته‌كانی خۆی به‌ نه‌قیب یا سه‌رۆكی لقه‌كانی سه‌ندیكا له‌ پارێزگاكاندا. 14. سه‌رف كردنی خه‌رجییه‌ پێویستییه‌كان. 15. بڕیار به‌ زۆرینه‌ی ده‌نگی ئاماده‌بوان ده‌رده‌چێ، له‌ كاتی یه‌كسان بوونی ده‌نگه‌كانیش به‌و لایه‌نه‌ دا ده‌له‌نگێ كه‌ نه‌قیبی تێدایه‌.

مادده‌ی سێزده‌م:

متن المادە :

مادده‌ی سێزده‌م: نابێت نه‌خۆشی ده‌روونی به‌ شێوه‌یه‌كی زۆره‌كیانه‌ له‌ یه‌كێك له‌ دامه‌زراوه‌كانی ته‌ندروستیی ده‌روونی بۆ ماوه‌ی زیاتر له‌ یه‌ك هه‌فته‌ بهێڵدرێته‌وه‌ ته‌نها پاش ئه‌نجامدانی هه‌ڵسه‌نگاندنی ده‌روونی نه‌خۆشه‌كه‌ نه‌بێت له‌ رێگه‌ی لێژنه‌ی پزیشكی پسپۆڕ، به‌ مه‌رجێك هه‌ڵسه‌نگاندنه‌كه‌ له‌ ماوه‌ی حه‌وت رۆژ له‌ هێشتنه‌وه‌ی به‌زۆره‌كی نه‌خۆشه‌كه‌ بۆ لێژنه‌ی ته‌ندروستیی ده‌روونی له‌ پارێزگاكه‌دا بنێردرێت، وه‌ له‌گه‌ڵیانیشدا نموونه‌ی به‌كارهێنراو بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ هاوپێچ بكرێت. وه‌ له‌ هه‌موو حاڵه‌تێكیشدا حاڵه‌تی چوونه‌ژووره‌وه‌ی زۆره‌كی نه‌خۆش كۆتایی پێدێت ئه‌گه‌ر لێژنه‌ی ته‌ندروستیی ده‌روونی له‌ پارێزگاكه‌دا ئه‌نجامه‌كانی هه‌ڵسه‌نگاندنه‌ ده‌روونیه‌كه‌ی پێشكه‌شیان كراوه‌ په‌سه‌ند نه‌كات.

مادده‌ی بیست و سێیه‌م

متن المادە :

مادده‌ی بیست و سێیه‌م: مه‌رجه‌ ئه‌و كه‌سه‌ی داده‌مه‌زرێ یان پله‌ی پرۆفیسۆری پێده‌درێ بڕوانامه‌ی دكتۆرای وه‌ده‌ستهێنابێ و مه‌رجه‌كانی مادده‌(22)ی ئه‌م یاسایه‌ی لێ هاتبێته‌ دی و به‌لانی كه‌م شه‌ش ساڵ پله‌ی پرۆفیسۆری یاریده‌ده‌ری به‌سه‌ردا تێپه‌ربووبێت و له‌و ماوه‌یه‌دا هه‌وڵی باشی دابێ له‌ ده‌رس گوتنه‌وه‌دا و ژماره‌یه‌ك له‌ توێژینه‌وه‌ی بڵاوكردبێته‌وه‌ كه‌ به‌لانی كه‌م له‌ شه‌ش توێژینه‌وه‌ كه‌متر نه‌بێ، سییانیان به‌لانی كه‌م ئه‌سڵی بن و یه‌كێكیشیانی به‌ ته‌نیا ئه‌نجام دابێ.

مادده‌ی دوازده‌م:

متن المادە :

مادده‌ی دوازده‌م: پزیشكی ده‌روونیی به‌رپرس بۆی هه‌یه‌ ماوه‌ی چوونه‌ژووره‌وه‌ی زۆره‌كیی ده‌قكراو له‌ هه‌ردوو مادده‌ی (نۆیه‌م، و ده‌یه‌م)ی ئه‌م یاسایه‌دا، درێژبكاته‌وه‌ بۆ ماوه‌یه‌ك زۆره‌كه‌ی حه‌وت رۆژه‌ ئه‌ویش ئه‌گه‌ر ئه‌و پاساوانه‌ی له‌ مادده‌ی (نۆیه‌م)ی ئه‌م یاسایه‌دا ده‌قیان له‌سه‌ر كراوه‌ به‌رده‌وامبوون و له‌ تواناشدا نه‌بوو هه‌ڵسه‌نگاندنی پزیشكی له‌ ماوه‌ی سێ رۆژی یه‌كه‌می چوونه‌ژووره‌وه‌ زۆره‌كیه‌كه‌ ده‌سبكه‌وێت له‌گه‌ڵ ئاگاداركردنه‌وه‌ی ئه‌و لایه‌نانه‌ی له‌ مادده‌ی (نۆیه‌م)ی ئه‌م یاسایه‌دا ئاماژه‌یان بۆ كراوه‌.

مادده‌ی ده‌یه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی ده‌یه‌م: یاسای ژماره‌(34)ی ساڵی 2004ی وه‌زاره‌تی كار وكاروباری كۆمه‌ڵایه‌تی هه‌رێمی كوردستان هه‌ڵده‌وه‌شێته‌وه‌.

مادده‌ی سێیه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی سێیه‌م: ده‌سته‌ ئه‌م ئه‌ركانه‌ی خواره‌وه‌ له‌ ئه‌ستۆ ده‌گرێت: یه‌كه‌م: به‌دواداچوونی جێبه‌جێ كردنی ئه‌و مادده‌ ده‌ستووریانه‌ی كه‌ په‌یوه‌ندییان به‌ ناوچه‌ ناكۆكی له‌سه‌ره‌كانه‌ به‌هاوكاری و هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌ڵ لیژنه‌ی باڵای جێبه‌جێ كردنی مادده‌ی 140 ی ده‌ستووری عیراقی فیدراڵ و لایه‌نه‌ په‌یوه‌ندیداره‌كان. دووه‌م: هه‌ماهه‌نگی و هاریكاریی كردن له‌ رێگه‌ی سه‌رۆكایه‌تی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانه‌وه‌ له‌گه‌ڵ ده‌سته‌ڵاته‌كانی فیدرالی له‌ هه‌موو كارێكی په‌یوه‌ندیدار بێ به‌ دابین كردنی مافه‌كانی گه‌لی كوردستان بۆ دووباره‌ نه‌خشه‌كێش كردنی سنووری كارگێڕیی هه‌رێم و قه‌ره‌بووكردنه‌وه‌ی زیان لێكه‌تووان و لابردنی ئاسه‌واره‌كانی سیاسه‌تی پاكتاوكردنی ره‌گه‌زیی و به‌عه‌ره‌ب كردن و كۆچ پێ كردنی به‌زۆر. سێیه‌م: هاریكاری و هه‌ماهه‌نگی كردن له‌گه‌ڵ وه‌زاره‌ته‌ په‌یوه‌ندیداره‌كان بۆ ئاوه‌دانكردنه‌وه‌ و په‌ره‌پێدانی ناوچه‌ دابڕاوه‌كان له‌ كوردستان ـ عێراق و به‌دواداچوونی جێبه‌جێ كردنی پڕۆژه‌كان تیایدا. چواره‌م: رێكخستن و به‌دواداچوونی كاروباری كۆچ پێكراوان و ده‌ركراوان له‌و ناوچانه‌ی ناكۆكییان له‌سه‌ره‌. پێنجه‌م: كۆكردنه‌وه‌ی و به‌دیكۆمێنت كردنی به‌ڵگه‌ و رووداوی مێژووی په‌یوه‌ندیدار به‌ ناوچه‌ ناكۆكی له‌سه‌ره‌كان.

مادده‌ی دوازده‌م

متن المادە :

مادده‌ی دوازده‌م: ده‌بێ وه‌زیری كار و كاروباری كۆمه‌ڵایه‌تی له‌ هه‌رێم رێنمایی پێویست بۆ ئاسان جێبه‌جێ كردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربكات.

مادده‌ی بیست و هه‌شته‌م:

متن المادە :

مادده‌ی بیست و هه‌شته‌م: ده‌رمانساز بۆی هه‌یه‌ دوای وه‌رگرتنی مۆڵه‌ت له‌ سه‌ندیكا، شیكردنه‌وه‌ی ده‌رمانسازی و كیمیاوی و (نه‌خۆشی- كیمیاوی) له‌ باتی ده‌رمانسازی بكا، دوای ته‌واوكردنی خولێكی تاقیگه‌یی كه‌ له‌ لایه‌ن وه‌زاره‌تی ته‌ندروستییه‌وه‌ مۆله‌تی پێ درا بێت.

مادده‌ی نۆیه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی نۆیه‌م: وه‌زاره‌ت ئه‌مانه‌ ده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ: یه‌كه‌م: هاندانی كه‌رتی گشتی و تایبه‌تی بۆ وه‌به‌رهێنانی پڕۆسه‌كانی نه‌وت، بۆ مسۆگه‌ركردنی هێنانه‌دی به‌ڕێوه‌بردنێكی كاریگه‌ر بۆ سامانه‌كانی نه‌وت له‌ هه‌رێم دا، به‌جۆرێك به‌رزترین داهاته‌كانی نه‌وت له‌ خۆ بگرێ له‌ پێناو سوودی گه‌لی هه‌رێم وعێراقدا. دووه‌م: هاندانی بنیاتنانی ده‌زگاكانی تازه‌ تایبه‌ت به‌ پڕۆسه‌كانی پاڵاوتن و پاشكۆكانی، له‌وانه‌ش پاڵاوگه‌و هێڵی بۆڕیه‌كان، هه‌ركاتێك له‌توانادابێ له‌لایه‌ن كه‌رتی تایبه‌ت یان به‌هاوبه‌شی كردنیان.

مادده‌ی سییه‌م

متن المادە :

مادده‌ی سییه‌م: ئه‌نجومه‌نی زانستی كۆبوونه‌وه‌ی ده‌وری مانگانه‌ ده‌به‌ستێ و ده‌شبێ له‌ سه‌ر بانگهێشتی سه‌رۆكه‌كه‌ی هه‌ر كاتی پێویستی كرد كۆبوونه‌وه‌ی تر ببه‌سترێ و نیساب به‌ ئاماده‌ بوونی دوو له‌سه‌ر سێی ئه‌ندامان ته‌واو ده‌بێت و بڕیار و راسپارده‌كانی به‌زۆرینه‌ی ده‌نگی ئاماده‌ بووان وه‌رده‌گیرێ و له‌ كاتی یه‌كسان بوونی ده‌نگه‌كان ئه‌ولایه‌نه‌ په‌سند ده‌كرێ كه‌ سه‌رۆك ده‌نگی بۆ داوه‌.

مادده‌ی بیست:

متن المادە :

مادده‌ی بیست: 1. ئه‌نجومه‌ن موماره‌سه‌ی ئه‌و تایبه‌تمه‌ندیانه‌ ده‌كا: 2. كاركردن له‌ پێناو هێنانه‌دی ئامانجه‌كانی سه‌ندیكا. 3. پێشكه‌ش كردنی پێشنیار له ‌باره‌ی هه‌مواركردنی یاسای هه‌موار كردنی سه‌ندیكا. 4. جێبه‌جێ كردنی بڕیاره‌كانی ده‌سته‌ی گشتی. 5. دامه‌زراندنی كارمه‌ندان له‌ سه‌ندیكا و دیاریكردنی كرێیه‌كانیان و به‌رز كردنه‌وه‌یان (ترقیتهم). 6. چاو پیاخشاندن به‌ داواكاریه‌كانی چوونه‌ ناو سه‌ندیكا. 7. ده‌ستنیشان كردنی نوێنه‌ری سه‌ندیكا له‌ لیژنه‌ ره‌سمیه‌كان و نا ره‌سمیه‌كاندا له‌ كاتێكدا كه‌ نه‌قیب نوێنه‌رایه‌تی ناكا. 8. هه‌واڵه‌ كردنی ئه‌و كێشه‌ و شكاتانه‌ی كه‌ بۆی دێن، بۆ لێژنه‌ی به‌رزه‌قتی. 9. پێكهێنانی لیژنه‌ی لاوه‌كی بۆ هێنانه‌دی ئامانجه‌كانی ئه‌م یاسایه‌. 10. ئاماده‌كردنی بودجه‌ و دامه‌زراندنی ژمێریارێكی یاسایی بۆ وردكاری و حیسابكاری دووماهی. 11. بڕیاردانی خۆ به‌ خودان كردنی ماڵ و عه‌قار و قبوڵ كردنی له‌ قه‌به‌ر كردن و پێبه‌خشین و مه‌رجه‌كانی قه‌رز كردن و پێشكه‌ش كردنی ده‌ست گرۆیی دارایی له‌ نێوان ئامانجه‌كانی سه‌ندیكادا. 12. خۆ ئاماده‌ كردن بۆ هه‌ڵبژاردن. 13. ته‌مه‌شا كردنی ده‌ست له‌ كار كێشانه‌وه‌ی نه‌قیب یا بریكاره‌كه‌ی یا هه‌ر ئه‌ندامێكی ئه‌نجومه‌ن یان لیژنه‌كانی سه‌ندیكا به‌مه‌رجێك له‌ یه‌كه‌م كۆبوونه‌وه‌دا بخرێته‌ به‌ر ده‌م ده‌سته‌ی گشتییه‌وه‌. 14. مۆڵه‌ت به‌خشین به‌ ده‌ستدانه‌ پیشه‌. 15. دامه‌زراندن و به‌رێوه‌بردنی یانه‌ی سه‌ندیكا به‌ گوێره‌ی یاسای كۆمه‌ڵه‌كان. 16. ئه‌نجومه‌ن بۆی هه‌یه‌ هه‌ندێ له‌ ده‌ه‌سه‌ڵاته‌كانی بدا به‌ نه‌قیب یان سه‌رۆكی لقه‌كان.

ماده‌ی یازده‌م

متن المادە :

ماده‌ی یازده‌م: كار به‌ هیچ ده‌قێكی یاسایی یان بڕیارێك ناكرێ كه‌ له‌گه‌ڵ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌دا ناكۆك بێت.

مادده‌ی دووه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی دووه‌م: 1. به‌ پێی ئه‌م یاسایه‌ سه‌ندیكایه‌ك بۆ كیمیاگه‌ران داده‌مه‌زرێندرێ و كه‌سایه‌تی مه‌عنه‌وی خۆی ده‌بێ و باره‌گاكه‌شی له‌ هه‌ولێری پایته‌ختی هه‌رێم ده‌بێ و بۆی هه‌یه‌ لقه‌كانی له‌ ناوه‌ندی پارێزگاكانی هه‌رێمدا بكاته‌وه‌. 2. ده‌سته‌یه‌كی ئاماده‌كار له‌ (15) پانزده‌ كه‌س پێك دێت به‌ ره‌زامه‌ندی لایه‌نه‌ تایبه‌تمه‌نده‌كان تاكو هه‌ڵبژاردنی گشتی ده‌كرێ.

مادده‌ی یه‌كه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی یه‌كه‌م: مه‌به‌ست له‌م گوزارشتانه‌ی خواره‌وه‌ ماناكانی ته‌نیشتیانن‌ بۆ مه‌به‌ستی ئه‌م یاسایه‌:- هه‌رێم: هه‌رێمی كوردستانی عێراق. سه‌ندیكا: سه‌ندیكای كیمیاگه‌ران. ده‌سته‌ی: ده‌سته‌ی گشتی سه‌ندیكا. ئه‌نجومه‌ن: ئه‌نجومه‌نی سه‌ندیكا. نه‌قیب: نه‌قیبی كیمیاگه‌ران.

مادده‌ی بیست وسێ

متن المادە :

مادده‌ی بیست وسێ: لیژنه‌ی زه‌پتی ده‌توانێ هه‌ر سزایه‌ك له‌م سزایانه‌ی خواره‌وه‌ بدا: 1/به‌ ئاگاهێنانه‌وه‌ (الفات النظر) 2/ئینزار 3/قه‌ده‌غه‌كردن له‌ هه‌ڵسوڕاندنی پیشه‌ بۆ ماوه‌ی شه‌ش مانگ.

مادده‌ی چواره‌م

متن المادە :

مادده‌ی چواره‌م: مادده‌ی (16)ی یاساكه‌ هه‌موارده‌كرێت و به‌م شێوه‌یه‌ ده‌خوێندرێته‌وه‌: مده‌كرێت مافه‌ خانه‌نشینیه‌كانی پارێزه‌رایه‌تی و هه‌ر مافێكی خانه‌نشینیی تر به‌ چاوپۆشین له‌ سه‌رچاوه‌كه‌ی كۆبكرێنه‌وه‌ به‌مه‌رجێك كۆی گشتیان مانگانه‌ له‌ (1.800.000) یه‌ك ملیۆن و هه‌شت سه‌د هه‌زار دینار زیاتر نه‌بێت.

مادده‌ی پێنجه‌م

متن المادە :

مادده‌ی پێنجه‌م: كار به‌هیچ ده‌قێكی یاسایی یان بڕیارێكی ناكۆك له‌گه‌ڵ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌دا ناكرێت.

مادده‌ی چل و دووه‌م

متن المادە :

مادده‌ی چل و دووه‌م: یه‌كه‌م: نابێ هیچ لایه‌نێك یا كه‌سێك به‌ر له‌وه‌رگرتنی ره‌زامه‌ندیی وه‌زاره‌ت ده‌زگای خوێندنی باڵای نا حكومی له‌ هه‌رێمدا بكاته‌وه‌ یا به‌رێوه‌ی ببات. دووه‌م: نابێ هیچ ده‌زگایه‌كی خوێندنی باڵای ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێم لق یا نووسینگه‌ له‌ هه‌رێمدا بكاته‌وه‌ هه‌تا ره‌زامه‌ندیی وه‌زاره‌ت وه‌رنه‌گرێت. سێیه‌م: ته‌نیا وه‌زاره‌ت تایبه‌تمه‌نده‌ به‌ پێدانی مۆڵه‌تی كردنه‌وه‌ی هه‌ر ده‌زگایه‌كی فێركردنی باڵای كه‌ سه‌ر به‌ وه‌زاره‌ت نه‌بێ جا حكومی بێت یان نا حكومی.