أحكام القانون
البحث في المحتوى🔎
ماددهی بیست و نۆیهم:
ماددهی بیست و نۆیهم: ههر دهقێكی یاسایی یان بڕیارێك كه لهگهڵ حوكمهكانی ئهم یاسایهدا ناكۆك بێت كاری پێ ناكرێت.
ماددهی سییهم:
ماددهی سییهم: ئهم یاسایه لهڕۆژی بڵاوكردنهوهی له رۆژنامهی فهرمی (وهقایعی كوردستان)هوه جێبهجێ دهكرێت.
ماددهی یازدهم :
ماددهی یازدهم : داراییهكانی دهزگا له مانه پێك دێت : یهكهم: ئهوی له بودجهی ساڵانهی گشتی بۆی تهرخان دهكرێ. دووهم: بهخششهكانی دارایی و نمونهیی (العینیه) و پێدانهكانی (الهبات) پێشكهشی دهكرێن. سێیهم: ههر تهرخان كردنێكی دارایی كه حكومهتی ههرێم پێشكهشی دهكات
ماددهی ههژدهم:
ماددهی ههژدهم: یهكهم: نابێ هیچ منارهیهكی تیشكدهر یان بێ تهل له شوێنهكانی تهنیشت فرۆكهخانهكانی ههرێم بنیاتبنرێ تهنیا دوای رهزامهندی دهزگانهبێ. دووهم: دهزگا بۆی ههیه ههر ئامێرێكی تێشكدهر لاببات یان ههمواری بكات، چونكه بۆی ههیه ئامێرهكانی تێشكدهری یارمهتیدهری فرۆكهوانی ئاسمانیهكانی كه له فرۆكهخانهكانی ههرێمدا بهكاردێن چهواشه بكات، ههروهها بۆی ههیه ئهوهی پێویسته له كۆتكردن بسهپێنێ به سهر ئهو دهزگایانهی دوكهڵیان لێ بهرزدهبێتهوه، یان ههرمادهیهكی دیكه كه بۆی ههیه كاریگهری به سهر بینینهوه ههبێت لهتهك فرۆكهخانهكانی ههرێمدا یان بهسهر دابینكردنی سهلامهتی فرۆكهوانی ئاسمانی لهو فرۆكهخانانهدا. سێیهم: پێویسته ههركهسێك خاوهن ئامێرهكانی كارهبا یان ئهلیكترۆنی یان ئامێرهكانی گهیاندن یان دهزگاكانی كانیی جیگیر یان جولاو،بێت یان بهكاریانبهێنی، كه بۆی ههیه تێكهڵاوییهك دروست بكات و كۆسپ بخاته بهردهم ئامێرهكانی بێ تهل یان ئامێرهكانی یارمهتیدهری فرۆكهوانی ئاسمانی كه لهفرۆكهخانهكانی ههرێم بهكاردێن،پابهندبێت بهرێووشوێنهكانی كهدهزگا دهستنیشانی دهكات بۆ لابردنی ئهو تێكهڵاوییه. چوارهم: دهزگا مافی ئهوهی ههیه داوای بهكارنههێنانی ئامێرهكانی كارهبا یان ئهلیكترۆنی یان ئامێرهكانی گهیاندن بكات، یان لابردنی دهزگاكانی كانیی ئاماژه بۆ كراو له بڕگه (سێیهم)ی ئهم ماددهیه ئهگهر پێویستی بهوه كرد.
ماددهی بیست و پێنج:
ماددهی بیست و پێنج: وهزیری ئاوهدانكردنهوهو نیشتهجێ كردن به ههماههنگی لهگهڵ ههردوو وهزارهتی، ناوخۆ و دارایی و ئابووری، بۆیان ههیه ڕێنمایی بۆ ئاسان بۆ جێبهجێكردنی حوكمهكانی ئهم یاسایه دهربچوێنن.
ماددهی بیست و سێ:
ماددهی بیست و سێ: یهكهم: بهڕێوهبهرایهتی گشتیی هاتوچۆ، بهههماههنگی لهگهلأ وهزارهتهكهدا، قهبارهی (ابعاد) ئوتۆمبیله جۆربهجۆرهكان دیار دهكات، ههروهها تیژترین خێرایی و كهمترینیان لهسهر ڕێگا گشتیهكان به پێی جۆری ههر ڕێگهیهك، به بهیاننامهیهك دیار دهكات و، له ڕۆژنامهی فهرمیدا بڵاودهكرێتهوه. دووهم: بهڕێوهبهرایهتی گشتیی هاتوچۆ، به ههماههنگی لهگهلأ وهزارهتهكهدا، به بهیاننامهیهك رێساكانی بهكارهێنانی ڕێگا خێراكان دیار دهكات و، له ڕۆژنامهی فهرمیی (وهقایعی كوردستان) دا بڵاودهكرێتهوه.
ماددهی بیست و چوارهم:
ماددهی بیست و چوارهم: ئهم یاساییه له رۆژی بڕیاردانی و دهرچوونی له ئهنجومهنی نیشتامنی كوردستانی عێراقهوه كاری پێ دهكێ.
ماددهی بیست:
ماددهی بیست: 1. كۆلیژ، راگرێ (عمید)ێكی دهبێت، بڕوانامهی دكتۆرای ههبێ و له كهمیی مهرتهبهی ئوستادی یاریدهدهر بێت و خزمهتی زانكۆیشی له حهوت سال كهمتر نهبێ بهبڕیاری سهرۆك وهزیران و لهسهر پێشنیاری وهزیر بهپلهی بهڕێوهبهری گشتی دادهمهزرێ. 2. عهمید دوو یاریدهدهری دهبێ، یهكیان بۆ كاروباری زانستی و، ئهوهی دیكهیان بۆ كاروباری ئیداری و قوتابیان. لهسهر ڕاسپاردهی ئهنجومهنی كۆلێجهكه، بهبڕیاری سهرۆكی زانكۆ دادهمهزرێن.
ماددهی نۆزده:
ماددهی نۆزده: ئهنجومهنی زانكۆ ئهم ئیشه تایبهتانهی خوارهوه دهكات: 1- ئیشهتایبهته زانستیهكان: أ. تهسدیقكردنی پلانگهلی وهرگرتنی قوتابیان بۆ سهرهتاكانی خوێندن لهكۆلێژهكانداو، ئیقراركردنی پلانگهلی وهرگرتنیش بۆ خوێندنهكانی باڵا. ب. ئیقرار كردنی پلانگهلی لێكۆڵینهوهی زانستی له كۆلێژهكان و ناوهنده زانستییهكانیدا ج- ئیقرار كردنی پلان بۆ فهراههمكردنی پێداویست و ئامرازهكانی فێركردن. د- ئیقرار كردنی پلانی كردنهوهی بهش و لق و ناوهندی زانستی. ه- ئیقرار كردنی بابهتهكانی خوێندن و دابهشكردنیان به سهر ساڵهكانی خوێندن له كۆلێژهكاندا. و- ئیقرار كردنی پلانێك بۆ بیمهكردنی (تأمین) ئهندامانی ههیئهی تهدریسی. ز- بهخشینی مهرتهبه زانستیهكان به ئهندامانی ههیئهی تهدریسی. ح- ئیقرار كردنی وه بهركارخستنی پلانی وهرگرتن له خوێندنه باڵاكاندا. گ بهدواداچوونی بهرنامهی ههڵسهنگاندنی ئهندامانی ههیئهی تهدریسی. ی- ئیقرار كردنی بهرنامهگهلی خوێندن و بهرهو چاكترگۆرینی به بههێزكردنی بارودۆخی زانستی. ك- نیمچهوهستاندن یان به تهواوی وهستاندنی خوێندن له زانكۆدا بۆ ماوهیهك له (6) شهش رۆژ نهترازێ. 2- ئیشه تایبهته ئیداریهكان: أ- ئیقرار كردنی پلانگهلی پێوهندی رۆشنبیریه دوو قۆلییهكان لهگهل زانكۆ و دامو دهزگا زانستیهكانی دهرهوهی ههرێمداو، بهركارخستنیان. ب- گرێبهست لهگهل ئهندامانی ههیئهی تهدریسی و هونهرمهندانی بیانیدا. ج- دامهزراندنی تهدریسيه خاوهن بڕوانامهی دكتۆراو ماجستێر یان بڕوانامهی هاوتاكانیان. د رهزامهندی لهسهر ناردن و ئیعارهو ئیجازهی دراسی له ناوهوه و دهرهوهی ههرێمدا. ه- ئیقرار كردن و وهبهركارخستنی پلانی تهئیهل و مهشق پێ كردنی كادیره زانستی و ئیداریهكان و- ئیقرار كردن و وهبهركارخستنی پلانی ئامادهكردنی میلاكی زانستی وئیداری بۆ كۆلێژهكان و ناوهنده زانستیهكان. 3- ئیشه تایبهته داراییهكان: أ- ئیقرار كردنیوهبهركارخستنی پلانی بوجهی ساڵانهو بهرنامهی هاوهردهنی (الاستیرادیه)و پلانی وهبهرهێنانی (الأستثمار) راستهوخۆ به تهنسیق لهگهل لایهنه پهیوهندیدارهكان له ههرێمدا. ب- تهسدیقكردنی بڕیارهكانی لیژنهكان كه تایبهتن بهسڕینهوهو ههڵسهنگاندن و بهكرێدان و فرۆشتنی ئهموالی گواستهنی و ناگواستهنیی زانكۆ. ج- ئیقرار كردنی حساب و حسابكاریی كۆتایی . 4- ئهنجومهن بۆی ههیه ههندێ له سهلاحییاتی خۆی بدات بهسهرۆكی زانكۆ.
ماددهی بیست و دوو:
ماددهی بیست و دوو: یهكهم: تهنها ئیشی وهزارهت جێبهجێ كردنی رێگا خێرا و سهرهكی و لاوهكی و یهكتربڕ و ئهو تونێلانهیه كه دهكهونه دهرهوهی سنووری شارهوانییهكان و جێبهجێ كردنی پردهكانیش دووهم: فهرمانگهكانی دیكهی دهوڵهت یان هاووڵاتیان بۆیان ههیه رٍێگا خۆجێییهكان یان ڕێگای گوندهكان یان ڕێگاكانی گهشت و گوزار یان تایبهتهكان و پهڕینهوهكان، به رهزامهندی و سهرپهرشتی وهزارهت جێبهجێ بكهن، به مهرجێ دیاركردنی قهدهغهكراوهكانی ئهم ڕێگایانه، تهنیاو تهنیا، ئیشی وهزارهتهكه بێت.
ماددهی نۆیهم:
ماددهی نۆیهم: ناوچهی شارهوانی به پێی رێنوێنییهكی ناوهندی له ئیهن بهرێوهبهراێتی گشتی شارهوانییهكان و بهرێوهبهرێتی گشتی نهخشه كێشانی ئاوهدانییهوه دادهنرێ، دهكرێ به چهند كهرتێكهوه و ههر كهرتێك یا زیاتر بهشێكی شارهوانی (قسم بلدی) تێدا دهبێ كه سهرپهرشتی ی كارهكانی شارهوانی، گهشت و گوزاریهكانی و جێ بهجێ كردنی فهرمانهكانی دهكا. ههروهها پێك هێنانی كهرتهكان ههڵوهشاندنهوه و دانهپاڵ یهكتریان دیاریكردنی ناو و سنوورهكانیان له چوارچێوهی یهك ناوچهی شارهوانیدا به بڕیاری ئهنجومهنی شارهوانی و پهسهندكردن له لایهن بهرێوهبهری گشتی شارهوانیهكانهوه دهبێ.
ماددهی ههشتهم:
ماددهی ههشتهم: سنووری شارهوانی به بڕیاری ئهنجومهنی شاریوانی و سهلماندن له لایهن وهزیره وه دهگۆردرێ كه دهبێ بڕیارهكه هۆی پێویستی گۆرینهكه و پهسهند كردنی له لایهن وهزیره وه لهگهڵدا بێ.
ماددهی حهوتهم:
ماددهی حهوتهم: شارهوانی به بهیاننامهیهك دادهمهزرێ كه وهزیر دهریدهكا له رۆژنامهی رهسمیدا بڵاو دهكرێتهوه.
ماددهی بیست و یهك:
ماددهی بیست و یهك: كارمهندانی وهزارهت بۆیان ههیه جگه له خانووهكانی نیشتهجێبوون و بینایهكان بچنه ناو عیقاره تایبهتهكانهوه بۆ ئهوهی ئیش و كاری رووپێوكردن ئاماده بكهن، ئهمهش لهدوای ئاگاداركردنهوهی خاوهنهكهی و دیاركردنی رهوتی رێگا گشتییهكان و پردهكان بهمهبهستی جێبهجێ كردنی پڕۆژهكانیان دێت.
ماددهی دهیهم:
ماددهی دهیهم: یهكهم: وهزارهت بهههماههنگی لهگهڵ پێكهاتهكانی وهزارهتی ناوخۆدا، جێگاكانی وێستگهی كێشانی ئۆتۆمبێلهكان دیاری دهكات و لهسهر وهزارهتیشه بینایهگهل و گۆڕهپانی له باریان بۆ دابین بكات لهگهڵ فهراههمكردنی ئامێرهكانی كێشان و پاراستنیان. دووهم: بهڕێوهبهرایهتی گشتیی هاتوچۆ و وهزارهت، وهرگرتن و ههڵسوڕاندن و بهكارخستنی وێستگهكانی كێشان دهخهنه ئهستۆی خۆیان و، سهپاندنی سزایش بهسهر سهرپێچیكاراندا، به ههماههنگی لهگهڵ پێكهاتهكانی وهزارهتی ناوخۆدا بهپێی حوكمهكانی ئهم یاسایه، ئهنجام دهدرێت. سێیهم: وهزارهت مافی ئهوهی ههیه ئهرك و فهرمانی بهڕێوهبردن و بهكارخستنی وێستگهكانی كێشان كه سهربهخۆیهتی، به كهرتی تایبهتی بهپێی ڕێنمایی گهلێك بسپێنرێت كه وهزارهتهكه بۆ ئهم مهبهسته لهبهر ڕۆشنایی حوكمهكانی ئهم یاسایهدا دهریدهچوێنێت. چوارهم: ههموو وێستگهكانی كێشان كه كهرتی تایبهت بهكاریان دههێنێت، ئهو ڕێنمایی و بهند و كۆتوبهندانه دهیانگرنهوه (الچوابگ) كه وهزارهت بۆ ئهم مهبهسته دهریاندهچوێنێت. بهمهرجێ لهگهڵ حوكمهكانی ئهم یاسایهدا هاودژ نهبێ. پێنجهم: 1 ـ پارهیهك كه بڕهكهی (1000) ههزار دیناره وهك كرێ لهبڕی كردهوهی كێشانی ههر بارههڵگرێك له وێستگهكانی كێشان وهردهگیرێت. 2ـ ئهو كرێیهی كه له بڕگهی (1/پێنجهم)ی ئهم ماددهیهدا هاتووه به داهات بۆ وهزارهت تۆمار دهكرێت. 3 ـ كۆی ئهو داهاتهی كه دهقهكهی له بڕگهی (2/پێنجهم)ی سهرهوهی ئهم ماددهیهدا هاتووه بهم شێوهیه دابهش دهكرێت: أ ـ 75% ههفتاو پێنج لهسهدا له حیسابی وهزارهت دادهنرێت و بۆ چاككردنهوه و درێژه پێدانی وێستگهكانی كێشان تهرخان دهكرێت و پێداویستییه پێویستیهكان و كهرهستهی یهدهگی ئهم ویستگانهی پێ دابین دهكرێت. ب ـ 25% بیست و پێنج لهسهدا بۆ هاندانی ئهو كرێكارانه دادهنرێ كه كار دهكهن و لهنێو ئهوانیشدا كارمهندانی بهڕێوهبهرایهتی هاتوچۆی گشتی كه له ویستگهكانی كێشاندان. ج ـ له حاڵهتێكدا ئهگهر ئهركی بهڕێوهبردنی و بهكارخستنی ویستگهكانی كێشانی سهر بهوهزارهت بهپێی رێنمایی تایبهت كه له بڕگهی (سێیهمی) ئهم ماددهیهدا هاتووه بهكهرتی تایبهت سپێردرا، ئهوا خهرجییهكانی بهكارخستن له داهاتی وهدهست هاتوو دهدرێت ههروهك له بڕگهی (1)ی پێنجهمی ئهم ماددهیهدا هاتووه ئهمهش بهپێی ئهو رێنماییانهی كه وهزارهت دهریدهچووێنێ، لهگهڵ چاودێری كردنی ئهو یاسا و رێنماییانهی كه بهم بۆنهیهوه دهرچوون. د ـ وهزیر بۆی ههیه رێنمایی پێویست لهمبارهیهوه دهربكات.
ماددهی ههشتهم:
ماددهی ههشتهم: یهكهم: ناشێ له چوارچێوهی سنووری قهدهغهكراوهكاندا له هیچ لایهكیاندا بینا دروست بكرێت، یان بچێندرێت، یان زهرعهتی لێ بكرێت، یان رووباری تێدا لێ بدرێت، یان جۆگهی تێدا رابكێشرێت یان خوێدهڵینی تێدا ههڵكهندرێت یان وێستگهی سووتهنیی تێدا دابمهزرێت یان تهلی لێ ڕایهڵ بكرێت یان ئامرازی پڕوپاگهنده و راگهیاندنی لێ بچهسپێت یان ههر كارێكی تر لهو چوارچێوهیهدا ئهنجام بدرێت، مهگهر وهزارهت بهنووسین رهزامهندیی لهسهر دابێت. دووهم: ناشێ لهم دیوو و ئهودیوی رێگا دهرهكیه سهرهكیهكان له چوارچێوهی ئهو رووبهرهدا ههڵكهندن ئهنجام بدرێت كه دهكهوێته نێوان دوو هێڵی هاوتهریب به هێڵی ناوهڕاست له مهوداو یهك كهله (75) حهفتاو پێنج مهتری راست و چهپی رێگای یهك سایدهوه دوورنهبێت و(100) مهتریش له ڕێگای دوو سایدهوه دوور نهبێت، مهگهر لهسهر رهزامهندی وهزارهت و بهپێی مهرج و بهندو بهستێك كه خۆی داینابێت. سێیهم: پردێك یان ئاوبارهیهك یان شوێنی پهڕینهوهیهك یان ههر دامهزراوێكی دی له چوارچێوهی قهدهغهكراوی ڕێگا گشتیهكان دروست بكات، بهرهزامهندی وهزارهت و بهپێی ئهو نهخشهبهش نهبێت كه بڕیاری لهسهر دهدات، بهو مهرجهش كه ڕێگهیهكی شوێنگرهوهی كاتی گونجاو لهماوهی ئیشهكهدا بۆ هاتوچۆ دابین بكات كه ههموو نیشانهكانی سهلامهتیی هاتوچۆی تێدا فهراههم بێت. چوارهم: ئهو تازه دامهزراوانهی كه له چوارچێوهی قهدهغهكراوی رێگا گشیتیهكاندا دامهزراون ئهوانهی كه هی فهرمانگه فهرمییهكانی دهوڵهتن پێش بهركارخستنی ئهم یاسا بهبێ بهرامبهر ههڵدهگیرێن ئهگهر بوونیان كاریگهری نهریتی لهبارهی هونهری یاخود سهلامهتی هاتوچۆوه لهسهر رێگا گشتییهكان ههبێت، ههڵگرتنیشی له كیسهی لایهنی پهیوهندیدار به ههماههنگی لهنێوان خۆی و وهزارهتدا دهبێت. پێنجهم: ئهو تازه دامهزراوانهی كه سهر بهغهیری ئهو لایهنانهن كه له دهقی بهندی چوارهمی ئهم ماددهیهدا هاتوون و به مۆڵهتی ئوسوڵی یان بهرهزامهندی لایهنێكی فهرمی دامهزراون، لادهبرێن، ئهگهر بهر له جێبهجێكردنی رێگایهكه دامهزرابن، یان دیاركردنی قهدهغهكراوهكانی دوای قهرهبووهكهی، ئهگهر كاریگهریهكی نهریتی له رووی هونهریهوه كردبێته سهر رێگایهكه و سهر سهلامهتیی هاتوچۆ، لهقهرهبووكردنهوهكهشدا ئهمانهی خوارهوه رهچاو دهكرێن: 1ـ تهنها قهرهبووی تازه دامهزراوهكان دهكرێت. 2ـ قهرهبووهكه له رۆژی پێدانی مۆڵهتهكهوه، یان له رۆژی دهرچوونی رهزامهندیهكهوه، یان له رۆژی پێدانی ئیزنی دامهزراندنی دامهزراوهكانهوه، یان له رۆژی ههڵكهندنیهوه كامیان بۆ هاووڵاتیهكه باشتر بوو، لهو رۆژهوه دهخهمڵێنرێت، دهنا لهكاتی پشكنین و خهمڵاندنهكهوه دیاری دهكرێت كه كرێی هاوشێوه بێت، مهگهر رێكهوتنێكی پێچهوانهی ئهوه ههبووبێت. 3ـ بڕی قهرهبووهكه لهلایهن لیژنهیهكهوه بهسهرۆكایهتی سهرۆكی یهكهی كارگێڕی و ئهندامێتیی نوێنهری ههریهك له وهزارهت و وهزارهتی دارایی و فهرمانگهی تۆماری خانووبهرهی یهكهی كارگێڕی و فهرمانگهی خانووبهرهی دهوڵهت له خاوهن ئهزموونهكان دهخهمڵێنرێت. 4ـ وهزارهت و پێوهندیدار بۆیان ههیه ناڕهزایی لهسهر بڕی قهرهبووهكه لهبهرهم دادگای بهرایی تایبهت به جێگای دامهزراوهكه له ماوهی (30) رۆژدا له رۆژی دهرچوونی بڕیاری قهرهبووهكهوه دهرببڕن و بڕیاری دادگاكهیش به سیفهتی پێداچوونهوه لهبهردهمی دادگای تێههڵچوونهوهدا بهر تانهلێدان دهكهوێت. 5ـ قهرهبووهكه و خهرج و مهسرهف و كرێكانی له ڕێی ئهو دادگایهوه دهدرێت كه تایبهت به جێگهی پڕۆژهكه بێت، لهو پارهیهش دهدرێت كه وهزارهتهكه بۆ ئهو مهبهسته دایناوه، پارهكهش بهپێی یاسا به خاوهن مافهكان دهدرێت. شهشهم: ئهو تازه دامهزراوانهی كه به دهست درێژی له، دوای جێبهجێكردنی رێگایهكه یان دوای دیاركردنی قهدهغهكراوهكانی دامهزراون، بهپێی یاسا لادهبرێن و، لابردهنهكهش لهلایهن ئهو یهكه كارگێرییهوه دهكرێت كه تازه دامهزراوهكه دهكهوێته ناو شوێنی جوگرافیاییهكهی و لهسهر حسابی دهست درێژكهر دهبێت، ئهویش لهماوهی (90) نهوهد رۆژدا، له رۆژی پێڕاگهیاندنی بهو دهست درێژییه. حهوتهم: وهزارهت بۆی ههیه رهزامهندی لهسهر ئهمانهی خوارهوه بدات: 1ـ بهكارهێنانی بهشێك له قهدهغهكراوهی رێگای گشتیهی كه بۆ دامهزراندنی دامهزراوهگهلی گهشت و گوزار، یان خزمهتگوزاریی رێگایهكه، یان بۆمهبهستی كشتوكاڵی وهرزی، یان بۆ ئهو كشتوكاڵهی كه دهڵێ رێگایهكه بپارێزن و ژینگهكهش چاكتر بكهن، یان بۆ راكێشانی قابلۆ، یان بۆ دانانی كۆڵهكهی كارهبا، یان بۆ پڕۆژهگهلی ئاو، یان بۆ پڕۆژهگهلی دیكهی حكومهت، بهمهرجێك لهگهڵ پێداویسته هونهریهكانی رێگهكهدا هاودژ نهبێت و زیان به سهلامهتیی هاتوچۆی نهگهیهنێت. 2ـ مۆركردنی گرێبهست لهگهڵ كۆمپانیا پسپۆڕهكان بۆ دانانی هۆیهكانی ریكلام كردن و راگهیاندن له چوارچێوهی قهدهغهكراوی رێگا گشتییهكاندا بهپێی بهند و مهرجی تایبهت به وهزارهت. 3ـ هێشتنهوهی ئهو باخانهی دهكهونه سهر قهدهغهكراوهكانی رێگایهكه، ئهگهر مانهوهیان كارنهكاته سهر لایهنی هونهری و سهلامهتیی هاتوچۆی سهر رێگایهكه، بهمهرجێك به شێوهیهكی رێك و پێك لهسهر حسابی خاوهنهكانیان پهرژین بكرێن. 4ـ هێشتنهوهی تازه دامهزراوهكان و ئهو بینایانهی دهكهونه چوارچێوهی قهدهغهكراوی رێگهكهوه، لهو رێگایانهدا كه بهر له بهركارخستنی ئهم یاسایه جێبهجێ كراون بهمهرجێ مانهوهیان هاودژ نهبێت لهگهڵ پێداویسته هونهریهكانی رێگایهكه و سهلامهتی هاتوچۆ بهم جۆرهی خوارهوه: أ ـ بهشهكانی ئهو بینایانهی كه له (10) ده مهتر قوڵتر دهست درێژییان نهكردووه، ئهگهر به لابردنیان زیان به ههموو بینایهكه بگهیهنێت. ب ـ كۆڵهكهكانی كارهبا و تهلهفۆن قابلۆكانی میحوهری و هێڵی شهمهندهفهر و كهناڵهكان و دامهزراوهكانی پشتهوهی. ج ـ ئهو بینا و دامهزراوانهی سهر به فهرمانگهكانی دهوڵهت و خانهكانی پهرستش و گۆڕستانهكانن. ههشتهم: دامهزراو و پڕۆژهگهلی وهبهرههمهێن موڵكی ههر كهسێك و لایهنێك بن، له حوكمهكانی بهندی شهشهمی ئهم ماددهیه به دهردهبن و تا تهمهنی رهنێوهێنانیان بهسهر دهچێ، بهمهرجێ هێڵی رهنێوهێنانی تازهیان بۆ زیاد نهكرێت، ئهوانه دوای بهسهرچوونی تهمهنی وهبهرهێنانیان، لهسهر حسابی ئهو لایهنهی كه له نوێ دامهزراوهكه خاوهنیهتی لادهبرێن و هیچ قهرهبوویهكیشیان ناكهوێت. نۆیهم: بیناو دامهزراو و شوێنی دیكهی پێویست بۆ خزمهتگوزاری رێگا گشتییهكان به مۆڵهتی وهزارهت و به ههماههنگی لهگهڵ پارێزگای پهیوهندیدار و بهپێی نهخشهیهك دادهمهزرێت كه ئامادهكراوه یان نهخشهی بۆ دارێژراوه و بهو چۆنیهتییهش كه شوێنهكه دهیخهمڵێنی له ناوهوه یان له دهرهوهی قهدهغهكراوی ئهو رێگایانه و لهسهر وهزارهتیشه رێنمایی تایبهتی بۆ دهربچوێنێت. دهیهم: ناشێ هیچ بینایه، یان دامهزراو، یان هیچ تازه دامهزراوێك یان شاردنهوهی تهندروستی دابمهزرێت كه بهكارهێنانیان مهترسی یان بێزاركردن كاریگهری لهسهر ژینگهی رێگاكهو بهكارهێنهرهكانی ههبێت بههۆی دووكهڵ دهرهاویشتن یان ههڵم یان غاز یان تۆز یان بۆنی زیانبهخش یان شتی لهو جۆره بابهتانهیان لێ بكهوێتهوه، تهنیا لهو جێگایانهدا نهبێت كه بهلای كهمهوه (500) پێنج سهد مهتر له قهدهغهكراوی سنووری ڕێگای هاتوچۆی خێرا و رێگا سهرهكیهكان دوور بن و، رێگاش دهدرێت به خاوهنی پارچه كشتوكاڵیهكان كه خانوویهكی نیشتهجێبوون بۆ خۆیان بهپێی یاسا دروست بكهن، بهمهرجێ پهرژینی دهرهوهی خانووهكه بهلای كهمهوه (25) بیست و پێنج مهتر له سنووری قهدهغهكراوی رێگاكهوه دووربێت و یهكسهریش به ڕێگهكهوه نهبهسترێت، بهڵكو به ڕێگهكانی خزمهتگوزاری هاوتهریبـی رێگا خێرا خۆجێیهكهوه ببهسترێتهوه، یان بهو ڕێگا خۆجێیانهوه ببهسرێتهوه كه له ناوچهكهدا ههن. یازدهیهم: ڕێگای گوندهكان و كشتوكاڵیهكان له حوكمهكانی بهندی دهیهمی ئهم ماددهیه بهدهردهبن، پڕۆژه كشتوكاڵی و كێڵگهكانی پهلهوهر و تروكانی هێلكهو هاوشێوهكانیان نهبێت كه ڕێگه به دامهزراندیان نادرێت لهو جێگایانهدا نهبێت كه مهودای دووریان كهمتر نهبێت له (500) پێنج سهد مهتر له سنووری قهدهغهكراوی ڕێگایهكهوه.
ماددهی حهوتهم:
ماددهی حهوتهم: وهزارهت به بهیاننامهیهك ئهمانهی خوارهوه دهردهچووێنێ و له رۆژنامهی فهرمیدا بڵاودهكرێنهوه: یهكهم: قهدهغهكراوهكانی رێگا گشیتیه خێراكان و سهرهكی و لاوهكی و لادییهكان و ئهوانی دیكه جگه لهو بهشانهی كه بهناو چوارچێوهی شارهوانییهكان دهڕوات كه دیاری كردنیان بهر نهخشهی بنهڕهتی ههر یهك له خۆیان دهكهوێت. دووهم: قهدهغهكراوهكانی ئهو پردانهی كه ناشێ كارگهری له بێژنگدانیان تێدا دابنرێت یان كارگهی بهرد ههڵكهندیان تێدا دابمهزرێت یان گۆڕانكاریهكی وهها له ئاڕاستهی رووبارهكهدا بكرێت كه ببێته هۆی زیانگهیاندن به پایهكانی پردهكه یان بهجێگه نزیكهكانی. سێیهم: قهدهغهكراوهكانی ڕێگا یهكتر بڕهكان و تونێل و شوێنی پهڕینهوهكان، ئهگهر ههبوون.
ماددهی شهشهم:
ماددهی شهشهم: یهكهم: وهزارهت بۆی ههیه لهكاتی پێویستدا دهست بهسهر ههر زهویهك یان باخێك یان ههر بهشێكیدا بهشێوهیهكی كاتی بگرێـت بۆ مهبهستی جێبهجێكردنی پڕۆژهگهلی رێگای گشتی و پرد، بۆ ماوهیهك كه له ماوهی تهواوكردنی پڕۆژهكه نهترازێت، بۆ ئهوهش كرێ دهدات پاش ئهوهی خاوهنهكهی به ماوهیهك ئاگادار دهكرێتهوه كه له (30) رۆژ كهمتر نهبێت. دووهم: ئهو لیژنهیهی كه له بهندی (دووهم)ی ماددهی (چوارهم)ی ئهم یاسایهدا دهقهكهی هاتووه، كرێی ساڵانه یان مانگانهی ئهو عیقاره دیار دهكات كه بڕیار دراوه بهشێوهیهكی كاتیی دهستی بهسهردا بگیردرێت و، كۆنووسێكیشی لهگهڵدا رێكدهخات، باره ههنووكهییهكهی لهگهڵ پاشكۆكانی تێدا دهچهسپێنێت. سێیهم: پێویسته لهسهر وهزارهت ئهو عیقارهی دهستی بهسهردا گیراوه بۆ خاوهنهكهی دوای تهواوكردنی پڕۆژهكه بگهڕێنێتهوه، به گوێرهی ئهو حاڵهتهی كه له كۆنووسی دهست بهسهردا گرتنهكهدا جێگیر كراوه و پاش خهمڵاندنی ههمان لیژنه قهرهبووی ئهو زیانانهش دهكرێتهوهكه تووشی عهقارهكه هاتووه.
ماددهی دهیهم:
ماددهی دهیهم: وهزیری داد بۆی ههیه رێنمایی پێویست دهربهێنێ بۆ ئاسان كاری جێبهجێ كردنی حوكمهكانی ئهم یاسایه.
ماددهی نۆیهم:
ماددهی نۆیهم: دوای دهرچوونی ئهم یاسایه ئهنجومهنی نیشتمانی كوردستانی عێراق بهردهوام دهبێت له دهرچوواندنی بڵاوكراوهی (پهرلهمان)و دوایی به پهخشنامهی رهسمی زمان حاڵی ئهنجومهن دادهنرێ.