أحكام القانون
البحث في المحتوى🔎
ماددهی شهشهم:
ماددهی شهشهم: یهكهم: بهپێڕهو ئهرك وتایبهتمهندییهكانی پێكهاتهی وهزارهت دهسنیشان دهكرێن. دووهم: وهزیر بۆی ههیه بهرێوهبهرایهتی نوێ یان بهش یا هۆبه لهناو پێكهاتهی وهزارهت دابنێ یان لێكیان بدات یاخود ههڵیان بوهشێنێتهوه به پێی پێویستی كارهكه لهكاتی پێویستدا. سێیهم: وهزیر بۆی ههیه رێنمایی پێویست بۆ ئاسانكاریی جێبهجی كردنی حوكمهكانی ئهم یاسایه دهربچوێنێ.
ماددهی دهیهم:
ماددهی دهیهم: ئهم یاسایه له مێژووی دهرهێنانییهوه جێبهجی دهكرێت و له رۆژنامهی رهسمیدا بڵاو دهكرێتهوه.
ماددهی نۆیهم:
ماددهی نۆیهم: دهبێ ئهنجومهنی وهزیران ئهم یاسایه جێبهجی بكات.
ماددهی ههشتهم:
ماددهی ههشتهم: كار به هیچ دهقێك ناكرێ كه لهگهڵ حوكمهكانی ئهم یاسایهدا هاودژ بێت.
ماددهی حهوتهم:
ماددهی حهوتهم: ئهنجومهنی وهزیران بۆی ههیه پهیرهوێكی تایبهتی دهربكات بۆ ئاسان كردنی جێبهجێ كردنی بهندهكانی ئهم یاسایه.
ماددهی شهشهم:
ماددهی شهشهم: ههڵدانی ئاڵا شان به شانی ئاڵای عێراق دهبێت لهو بۆنانهی كه ئاڵای عێراقی تێدا ههڵدهدرێت و، تا قهوارههی دهستووری فیدراڵیهت دهچهسپێت بۆ چارهسهركردنی كێشهی كورد له عێراق دا.
ماددهی پێنجهم:
ماددهی پێنجهم: نابێت ئاڵا له بۆنه نیشتمانی و نهتهوایهتی و ئاههنگهكاندا بهرز بكرێتهوه یان به كار بێت، ئهگهر هاتو كهم و كوڕی ههبوو لهمهڕ گۆرانی رهنگهكانی و پاك و پوختی و درانی.
ماددهی چوارهم:
ماددهی چوارهم: دروست و چاپ و دابهشكردنی ئاڵا به رهزامهندی وهزراهتی رۆشنبیری دهبێت.
ماددهی سێیهم:
ماددهی سێیهم: ههڵكردنی ئاڵا له كاتی خۆرههڵاتن دهبێت و، هاتنه خوارهوهشی له كاتی خۆرئاوا بووندا.
ماددهی پێنجهم
ماددهی پێنجهم: حوكمهكانی ئهم یاسایه ئهمانه دهگرێتهوه: یهكهم: ئهوانهی بهپێی ماددهی یهكهمی ئهم یاسایه به هاووڵاتی ههرێم دیاری كراون. دووهم: ئهو حوكمدارو گیراوه سیاسیانهی كه له ههڵمهتهكانی ئهنفال رزگاریان بووه سوودیان له حوكمهكانی یاسای ماف و ئیمتیازاتی خاوهن شههید و ئهنفالكراوهكانی ههرێمی كوردستان ـ عێراق ژماره (11)ی ساڵی 2007 وهرنهگرتووه. سێیهم: ئهوانهی له ناو بهندیخانه و زیندانهكاندا له دایك بوون لهكاتی گرتنیاندا. چوارهم: ههركهسێ له هاوڵاتیانی ههرێم به هۆكاری سیاسی بهندكرابێ یان زیندانی كرابێ یان گیرابێت یان راگیرابێت یان گلدرابێتهوه.
ماددهی چوارهم
ماددهی چوارهم: یهكهم: لێژنهیهكی تایبهت، به سهرۆكایهتی دادوهرێك لهپۆلی یهكهم دادهمهزرێ، كه ئهنجومهنی دادوهریی له ههرێم دهیپاڵێوێ لهگهڵ ئهندامیهتی چهند نوێنهرێك كه پلهیان له بهڕێوهبهری گشتی كهمتر نهبێ ئهركیان تهماشاكردنی داواكاری ئهو كهسانهیه كه حوكمهكانی ئهم یاسایه دهیانگرێتهوه و به سهرۆكایهتی ئهنجومهنی وهزیرانهوه پهیوهست دهبن و نوێنهرایهتی ئهم لایهنانه دهكهن: 1. ئهنجومهنی وهزیران. 2. وهزارهتی كاروباری شههیدان و ئهنفالكراوهكان. 3. وهزارهتی ناوخۆ. 4. وهزارهتی دارایی و ئابووری. 5. نوێنهرێك له كۆمهڵهی بهندكراوه سیاسیهكان له ههرێم. دووهم: زیندانی كراوی سیاسی یاخود گیراوی سیاسی بهڕێگهی یاسایی لهبهردهم لێژنهیی پێكهاتوو بهپێی حوكمهكانی ئهم یاسایه ساغ دهبێتهوه. سێیهم: لێژنهكه بهزۆرینهی دهنگ بڕیاری خۆی دهردهكات و، بڕیارهكهش شایانی تانهلێدانه لهبهردهمی دادگای ئیداریدا بهپێی حوكمهكانی یاسای ئهنجومهنی شورای ههرێم ژماره (14)ی ساڵی 2008.
ماددهی دووهم:
ماددهی دووهم: وهزارهت ئهم ئهركانهی له ئهستۆیه. 1-پاراستنی رهسهنایهتی ی رۆشنبیری كوردی و پێشخستنی به شێوهیهك كه له گهل بهها رهوشتیی یهكانی كۆمهڵگای كوردهواری و ئامانجهكانی بزوتنهوهی رزگاری خوازی كوردستانی و ئاواته دیموكراتی یهكان و گهشه پێدانی گیانی گونجان و برایهتی له نێوان كور و كاڵانی گهلی كوردستاندا بگونجێ و بهستنی پهیوهنی رۆشهمبیری له نێوان گهلی كورد و گهلانی ناوچهكه و جیهاندا. 2-پشتگیری كردن و هاندانی بزوتنهوهی دانان و وهرگێران و بڵاوكردنهوهی له ههرێمدا و یاریدهدانی ئهدیبان و نووسهران و شاعیران و هونهرمهندان به لهچاپدان و بڵاوكردنهوهی بهرههمهكانیان. 3-دامهزراندنی دهزگایهك بۆ چاپهمهنی و رۆژنامه گهری بڵاوكردنهوه و دابهشكردن. 4-دامهزراندنی كتێبخانهیهكی نیشتمانی بۆ ههرێم. 5-دامهزراندنی مهڵبهندێكی گشتی بۆ هونهرهكان. 6-هاندانی بههرهی ئهدهبی و هونهری و زارنستی و وهرزشی خولقێنهری لاو. 7-بایهخدانێكی بابهتی به رۆشنبیری مندا به ئهدهب و هونهرهوه. 8-پشتگیری كردن و هاندانی بزوتنهوهی شانۆگهری و هونهره مللیهكان و پیشهسازی سینهمای كوردی. 9-پشتگیری كردن و هاندانی یهكێتی و رێكخراو و یانه و تیپه رۆشنبیری و ئهدهبی و هونهری زانستیهكان. 10-سازدانی میهرهجان و دیدار و كۆری رۆشهمبیری و ئهدهبی و وهرزشی و رێكخستنی رێكخستنی پێشانگا و هونهری شێوهكاری. 11-بوژاندنهوهی سامانی نهتهوایهتی ی میللی له گشت بوارهكانی دا (ئهدهب، هونهر، یشه میللی یهكان) و دامهزراندنی ئهتیكه خانهی تایبهتلی بۆیان و پشتگیری و فراوانكردنی ئهوانهی ههن. 12-گهران بۆ دۆزینهوهی شوێنهوارهكان و پاراستنیان و وهرگرتنی ئهوانهی له دهرهوهی ههرێمدا و دامهزراندنی ئهنتیكه خانهیهكی نیشتیمانی و ئهنتیكه خانهی ناوخۆیی بۆیان و پشتگری فراوان كردنی ئهوانهی ههن. 13-دهركردنی رۆژنامهیهك كه بێته ئۆرگانی حكومهت. 14-دامهزراندنی چهند ئیزگهیهكی رادیۆ و تهلهفزیۆن. 15پشتگیری و كردن و هاندانی بزوتنهوهی وهرزشی و كهشفی و لاوان له ههرێماد.
ماددهی سێیهم
ماددهی سێیهم: ههر كهسێك ئهم كارانهی كردبێ، به زیندانی كراو یان گیراوی سیاسی بۆ مهبهستهكانی جێبهجێ كردنی حوكمهكانی ئهم یاسایه ناژمێردرێ. یهكهم: كاری كردبێ لهگهڵ رژێمه سهركوتكهرهكانی پێشوو له دامهزراوه سهر كوتكهره جۆاروجۆرهكان، یا لهو كهسانه بێت كه لهلایهنگیریان بووه، جا بهند كرابێ یاخود گیرابێ بههۆی پاكتاوكردنی حسابه ناوخۆییهكانیان. دووهم: كاری لهگهڵ رژێمه سهركوتكهرهكانی پێشوو كردبێ و له كاری تاوانكارییهوه لهكاتی یان لهدوای گرتن یاخود زیندانی كردنیهوه گلابێت.
ماددهی دووهم
ماددهی دووهم: ئامانجی ئهم یاسایه دهستهبهر كردنی ئیمتیازاتی زیندانی كراو و گیراوی سیاسی و رێزلێنانیانه بهجۆرێكی وا كه لهگهڵ قهبارهی ئهو قوربانییانهی داویانه بگونجێت و ئازار و مهینهتییهكانیان كهم بكاتهوه.
ماددهی بیست و نۆیهم:
ماددهی بیست و نۆیهم: ههر دهقێكی یاسایی یان بڕیارێك كه لهگهڵ حوكمهكانی ئهم یاسایهدا ناكۆك بێت كاری پێ ناكرێت.
ماددهی سییهم:
ماددهی سییهم: ئهم یاسایه لهڕۆژی بڵاوكردنهوهی له رۆژنامهی فهرمی (وهقایعی كوردستان)هوه جێبهجێ دهكرێت.
ماددهی یازدهم :
ماددهی یازدهم : داراییهكانی دهزگا له مانه پێك دێت : یهكهم: ئهوی له بودجهی ساڵانهی گشتی بۆی تهرخان دهكرێ. دووهم: بهخششهكانی دارایی و نمونهیی (العینیه) و پێدانهكانی (الهبات) پێشكهشی دهكرێن. سێیهم: ههر تهرخان كردنێكی دارایی كه حكومهتی ههرێم پێشكهشی دهكات
ماددهی ههژدهم:
ماددهی ههژدهم: یهكهم: نابێ هیچ منارهیهكی تیشكدهر یان بێ تهل له شوێنهكانی تهنیشت فرۆكهخانهكانی ههرێم بنیاتبنرێ تهنیا دوای رهزامهندی دهزگانهبێ. دووهم: دهزگا بۆی ههیه ههر ئامێرێكی تێشكدهر لاببات یان ههمواری بكات، چونكه بۆی ههیه ئامێرهكانی تێشكدهری یارمهتیدهری فرۆكهوانی ئاسمانیهكانی كه له فرۆكهخانهكانی ههرێمدا بهكاردێن چهواشه بكات، ههروهها بۆی ههیه ئهوهی پێویسته له كۆتكردن بسهپێنێ به سهر ئهو دهزگایانهی دوكهڵیان لێ بهرزدهبێتهوه، یان ههرمادهیهكی دیكه كه بۆی ههیه كاریگهری به سهر بینینهوه ههبێت لهتهك فرۆكهخانهكانی ههرێمدا یان بهسهر دابینكردنی سهلامهتی فرۆكهوانی ئاسمانی لهو فرۆكهخانانهدا. سێیهم: پێویسته ههركهسێك خاوهن ئامێرهكانی كارهبا یان ئهلیكترۆنی یان ئامێرهكانی گهیاندن یان دهزگاكانی كانیی جیگیر یان جولاو،بێت یان بهكاریانبهێنی، كه بۆی ههیه تێكهڵاوییهك دروست بكات و كۆسپ بخاته بهردهم ئامێرهكانی بێ تهل یان ئامێرهكانی یارمهتیدهری فرۆكهوانی ئاسمانی كه لهفرۆكهخانهكانی ههرێم بهكاردێن،پابهندبێت بهرێووشوێنهكانی كهدهزگا دهستنیشانی دهكات بۆ لابردنی ئهو تێكهڵاوییه. چوارهم: دهزگا مافی ئهوهی ههیه داوای بهكارنههێنانی ئامێرهكانی كارهبا یان ئهلیكترۆنی یان ئامێرهكانی گهیاندن بكات، یان لابردنی دهزگاكانی كانیی ئاماژه بۆ كراو له بڕگه (سێیهم)ی ئهم ماددهیه ئهگهر پێویستی بهوه كرد.
ماددهی سی و سێ:
ماددهی سی و سێ: ههیئه ئهنجومهنێكی ههیه بهرێوهی دهبا و، پێك دێت له: 1. سهرۆكی ههیئه سهرۆك 2. عهمیدهكانی پهیمانگهكان ئهندامن 3. نوێنهرێك له ههر وهزارهتێكی پهیوهندیدارهوه كه پلهی بهڕێوهبهری گشتییان ههیه یان باڵاتر، لهوانهی كه خاوهن ئهزموون و پسپۆڕن و بۆ ماوهی دوو سالَ كه یهك جار یارای نوێكردنهوهیه ناوزهد دهكرێن. ئهندامن 4. ئهندامێ له ههیئهی تهدریسی ههر پهیمانگایێ، له لایهن ئهنجومهنی پهیمانگهوه ناوزهد دهكرێ بۆ ماوهی دوو سالَ و، بۆ یهك جاريش یارای نوێكردنهوهیه.
ماددهی سی و دوو:
ماددهی سی و دوو: 1. ههیئهكه سهرۆكێكی دهبێت خاوهن بڕوانامهی دكتۆراو، مهرتهبه زانستییهكهشی له ئوستادی یاریدهدهر كهمتر نییهو خزمهتی زانكۆییهشی له (10) ده سالأ كهمتر نییه: لهسهر پێشنیازی وهزیر و به بڕیاری سهرۆكی ئهنجومهنی وهزیران به پلهی تایبهت دادهمهزرێ. 2. سهرۆكی ههیئه باربوَى بوَدةكريَت لةلايةن ههڵگرانی بڕوانامه باڵاكانةوة. 3. سهرۆكی ههیئه بۆ كاروباری ههیئهكه سهڵاحییاتی سهرۆكی زانكۆی ههیه كه دهقهكانیان له ماددهی (16)ی ئهم یاسایهدا هاتووه، بۆیشی ههیه ههندێ له سهڵاحییاتی خۆی بدات به عهمیدی پهیمانگهكان یان بهههر كهسێ كه خۆی به لهباری بزانێ.