أحكام القانون

البحث في المحتوى🔎
ازالة
ازالة

مادده‌ی نۆیه‌م

متن المادە :

مادده‌ی نۆیه‌م: وه‌زاره‌تی پیشه‌سازیی به‌ هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌لأ وه‌زاره‌تی ته‌ندروستی (چاودێری جۆری) ده‌خاته‌ سه‌ر تووتنی خۆماڵی بۆ دڵنیابوون له‌ هاوجووت بوونی له‌گه‌لأ ئه‌و مواسه‌فاتانه‌ی كه‌ له‌ ده‌وڵه‌تاندا كاریان پێ ده‌كرێ.

مادده‌ی یازده‌م

متن المادە :

مادده‌ی یازده‌م: ده‌بێ وه‌زیری ته‌ندروستی رێنمایی پێویست بۆ ئاسانكاریی جێبه‌جێ كردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربچوێنێ.

مادده‌ی شه‌شه‌م

متن المادە :

مادده‌ی شه‌شه‌م: ریكلام كردن بۆ جگه‌ره‌ یا تووتن یان پێكهاته‌كانی له‌ هه‌موو شوێنه‌كان له‌ هه‌رێم وله‌ هه‌موو هۆیه‌كانی راگه‌یاندن قه‌ده‌غه‌ ده‌كرێ و سه‌رپێچیكه‌ر به‌ غه‌رامه‌یه‌ك سزاده‌درێ له‌ (چوارسه‌د هه‌زار)دینار كه‌متر نه‌بێ و له‌ (دوو ملیۆن) دیناریش زیاتر نه‌بێ و ناچار ده‌كرێ ئه‌و سه‌رپێچییه‌ لاببات.

مادده‌ی ده‌یه‌م

متن المادە :

مادده‌ی ده‌یه‌م: وه‌زاره‌تی ته‌ندروستی به‌ هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌لأ وه‌زاره‌ته‌ په‌یوه‌ندیداره‌كاندا هوشیار كردنه‌وه‌ی ته‌ندروستی بۆ قه‌ده‌غه‌ كردنی جگه‌ره‌ كێشان له‌ هه‌موو هۆیه‌كان بڵاوده‌كاته‌وه‌.

مادده‌ی حه‌ڤده‌م:

متن المادە :

مادده‌ی حه‌ڤده‌م: ئه‌گه‌ر سه‌لما كه‌ یه‌كێك له‌ ئه‌ندامانی لیژنه‌ی سه‌رپه‌شتیكردنی وه‌گه‌ر خستنی وێستگه‌كانی كێشانی ئوتومبیله‌كان كه‌ له‌ بڕگه‌ (2)ی مادده‌ی نۆیه‌می ئه‌م یاسایه‌دا هاتووه‌ ده‌ستكاریی كێشی لۆریه‌ بارهه‌ڵگره‌كانی كردبێت، ئه‌وه‌ به‌ پێی مادده‌ی (307) له‌ یاسای سزا ژماره‌ (111)ی ساڵی 1969 سزا ده‌درێت.

مادده‌ی هه‌ژده‌م:

متن المادە :

مادده‌ی هه‌ژده‌م: یه‌كه‌م: ئه‌و لایه‌نه‌ی كه‌ ده‌سه‌ڵاتی ده‌ست به‌سه‌رداگرتنی ئوتومبیله‌كه‌ی پێ سپێدراوه‌، هیچ به‌رپرسیاریه‌كی ناكه‌وێته‌ سه‌ر له‌و زیانانه‌ی كه‌ تووشی شت ومه‌كه‌ باركراوه‌كه‌ ده‌بن كه‌ له‌وانه‌یه‌ خراپ ببن. دووه‌م: حوكمه‌كانی یاسای ده‌ستكاریكردنی ئوتومبیله‌ ده‌ست به‌سه‌ردا گیراو و جێهێڵراوه‌كانی ژماره‌ (8)ی ساڵی 1987 به‌سه‌ر ئه‌و ئوتومبیله‌ سه‌رپێچی كارانه‌دا ده‌سه‌پێنرێت كه‌ له‌ گۆڕه‌پانی وێستگه‌كانی كێشاندا جێهێڵدراون. سێیه‌م: ئه‌و شت ومه‌كانه‌ی كه‌ له‌ كێشی بڕیاردراو زیاده‌ن و سه‌رپێچیكاره‌كان به‌ جێیانده‌هێڵن، وه‌زاره‌ت به‌ زیادكردنی ئاشكرا به‌ پێی یاسا كارپێكراوه‌كان ده‌یانفرۆشێت چواره‌م: پاره‌ی فرۆشتن كه‌ ده‌قه‌كه‌ی له‌ به‌ندی (سێیه‌م)ی ئه‌م مادده‌یه‌دا هاتووه‌ له‌گه‌لأ ئه‌و غه‌رامانه‌ی كه‌ ده‌قه‌كانیان له‌م یاسایه‌دا هاتوون به‌ داهات بۆ وه‌زاره‌ت تۆمار ده‌كرێن. پێنجه‌م: ده‌ستكه‌وتی ئه‌و ڕێژه‌یه‌ی كه‌ ده‌قه‌كه‌ی له‌ به‌ندی (چواره‌م)ی ئه‌م مادده‌یه‌دا هاتووه‌، به‌م شێوه‌یه‌ی خواره‌وه‌ دابه‌ش ده‌كرێت: 1- (75%) حه‌فتا و پێنج له‌سه‌دی ده‌خرێته‌ حساباتی وه‌زارهته‌كه‌وه‌ و بۆ پاراستنی ڕێگاكان ته‌رخان ده‌كرێت. 2- (25%) بیست و پێنج له‌سه‌دی وه‌ك ده‌ستخۆشانه‌و هانه‌دان به‌ كارمه‌ندانی وێستگه‌كانی كێشان و كارمه‌ندانی وه‌زاره‌ته‌كه‌ ده‌درێت. شه‌شه‌م: وه‌زیری ئاوه‌دانكردنه‌وه‌ و نیشته‌جێكردن، به‌ هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌لأ وه‌زیری ناوخۆ ڕێنمایی هاندان (الحوافز) ده‌رده‌چوێنن كه‌ ده‌قه‌كه‌ی له‌ بڕگه‌ (2)ی به‌ندی (پێنجه‌م)ی ئه‌م مادده‌یه‌دا هاتووه‌، كه‌ بنه‌ماكانی دابه‌شكردن ودیاركردنی ئه‌وانه‌ی كه‌ ده‌یانگرێته‌وه‌و، حاڵه‌ته‌كانی بێبه‌شبوانیشی تێدا هه‌یه‌.

مادده‌ی دووه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی دووه‌م: (وه‌قایعی كوردستان) تایبه‌تمه‌ند ده‌بێت به‌ بڵاو كردنه‌وه‌ی ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌: 1- یاساو بڕیاره‌كانی ئه‌نجومه‌نی نیشتمانی هه‌رێمی كوردستانی عێراق و ئه‌وه‌ی به‌ هاوپێچه‌كانیان حیساب ده‌كرێن یان ئه‌وه‌ی تیایدا ده‌قی گرتووه‌ بۆ بڵاوكردنه‌وه‌ی. 2- پێره‌وه‌كان و ئه‌وه‌ی به‌ هاوپێچه‌كانیان حیساب ده‌كرێن یان ئه‌وه‌ی تیایدا ده‌قی گرتووه‌ بۆ بڵاو كردنه‌وه‌ی . 3- (مه‌رسوم)و فه‌رمانه‌ ده‌رچووه‌كان به‌ گوێره‌ی ئه‌و ده‌سه‌ڵاتانه‌ی كه‌ له‌ یاسای ژماره‌ (2)ی ساڵی 1992 (یاسای هه‌ڵبژاردنی رابه‌ری بزاڤی ئازادیخوازی كورد) هاتووه‌ ده‌رباره‌ی رابه‌ر یا ئه‌وه‌ی شوێنی ئه‌و ده‌گرێته‌وه‌. 4-رێنماییه‌كان.

مادده‌ی یازده‌م:

متن المادە :

مادده‌ی یازده‌م: كار به‌ هیچ ده‌قێك، یان بڕیارێك ناكرێت، كه‌ له‌گه‌ڵ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌دا هاودژ بێت.

مادده‌ی دوازده‌‌م:

متن المادە :

مادده‌ی دوازده‌‌م: له‌سه‌ر ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانه‌ كه‌ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌جێ بكات.

مادده‌ی سێزده‌‌م:

متن المادە :

مادده‌ی سێزده‌‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ 1/1/2000 جێبه‌جێ ده‌كرێت و له‌ رۆژنامه‌ی ره‌سمیشدا بڵاوده‌كرێته‌وه‌.

مادده‌ی شه‌شه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی شه‌شه‌م: یه‌كه‌م: وه‌زاره‌ت بۆی هه‌یه‌ له‌كاتی پێویستدا ده‌ست به‌سه‌ر هه‌ر زه‌ویه‌ك یان باخێك یان هه‌ر به‌شێكیدا به‌شێوه‌یه‌كی كاتی بگرێـت بۆ مه‌به‌ستی جێبه‌جێكردنی پڕۆژه‌گه‌لی رێگای گشتی و پرد، بۆ ماوه‌یه‌ك كه‌ له‌ ماوه‌ی ته‌واوكردنی پڕۆژه‌كه‌ نه‌ترازێت، بۆ ئه‌وه‌ش كرێ ده‌دات پاش ئه‌وه‌ی خاوه‌نه‌كه‌ی به‌ ماوه‌یه‌ك ئاگادار ده‌كرێته‌وه‌ كه‌ له‌ (30) رۆژ كه‌متر نه‌بێت. دووه‌م: ئه‌و لیژنه‌یه‌ی كه‌ له‌ به‌ندی (دووه‌م)ی مادده‌ی (چواره‌م)ی ئه‌م یاسایه‌دا ده‌قه‌كه‌ی هاتووه‌، كرێی ساڵانه‌ یان مانگانه‌ی ئه‌و عیقاره‌ دیار ده‌كات كه‌ بڕیار دراوه‌ به‌شێوه‌یه‌كی كاتیی ده‌ستی به‌سه‌ردا بگیردرێت و، كۆنووسێكیشی له‌گه‌ڵدا رێكده‌خات، باره‌ هه‌نووكه‌ییه‌كه‌ی له‌گه‌ڵ پاشكۆكانی تێدا ده‌چه‌سپێنێت. سێیه‌م: پێویسته‌ له‌سه‌ر وه‌زاره‌ت ئه‌و عیقاره‌ی ده‌ستی به‌سه‌ردا گیراوه‌ بۆ خاوه‌نه‌كه‌ی دوای ته‌واوكردنی پڕۆژه‌كه‌ بگه‌ڕێنێته‌وه‌، به‌ گوێره‌ی ئه‌و حاڵه‌ته‌ی كه‌ له‌ كۆنووسی ده‌ست به‌سه‌ردا گرتنه‌كه‌دا جێگیر كراوه‌ و پاش خه‌مڵاندنی هه‌مان لیژنه‌ قه‌ره‌بووی ئه‌و زیانانه‌ش ده‌كرێته‌وه‌كه‌ تووشی عه‌قاره‌كه‌ هاتووه‌.

مادده‌ی حه‌وته‌م:

متن المادە :

مادده‌ی حه‌وته‌م: وه‌زاره‌ت به‌ به‌یاننامه‌یه‌ك ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ ده‌رده‌چووێنێ و له‌ رۆژنامه‌ی فه‌رمیدا بڵاوده‌كرێنه‌وه‌: یه‌كه‌م: قه‌ده‌غه‌كراوه‌كانی رێگا گشیتیه‌ خێراكان و سه‌ره‌كی و لاوه‌كی و لادییه‌كان و ئه‌وانی دیكه‌ جگه‌ له‌و به‌شانه‌ی كه‌ به‌ناو چوارچێوه‌ی شاره‌وانییه‌كان ده‌ڕوات كه‌ دیاری كردنیان به‌ر نه‌خشه‌ی بنه‌ڕه‌تی هه‌ر یه‌ك له‌ خۆیان ده‌كه‌وێت. دووه‌م: قه‌ده‌غه‌كراوه‌كانی ئه‌و پردانه‌ی كه‌ ناشێ كارگه‌ری له‌ بێژنگدانیان تێدا دابنرێت یان كارگه‌ی به‌رد هه‌ڵكه‌ندیان تێدا دابمه‌زرێت یان گۆڕانكاریه‌كی وه‌ها له‌ ئاڕاسته‌ی رووباره‌كه‌دا بكرێت كه‌ ببێته‌ هۆی زیانگه‌یاندن به‌ پایه‌كانی پرده‌كه‌ یان به‌جێگه‌ نزیكه‌كانی. سێیه‌م: قه‌ده‌غه‌كراوه‌كانی ڕێگا یه‌كتر بڕه‌كان و تونێل و شوێنی په‌ڕینه‌وه‌كان، ئه‌گه‌ر هه‌بوون.

مادده‌ی هه‌شته‌م:

متن المادە :

مادده‌ی هه‌شته‌م: یه‌كه‌م: ناشێ له‌ چوارچێوه‌ی سنووری قه‌ده‌غه‌كراوه‌كاندا له‌ هیچ لایه‌كیاندا بینا دروست بكرێت، یان بچێندرێت، یان زه‌رعه‌تی لێ بكرێت، یان رووباری تێدا لێ بدرێت، یان جۆگه‌ی تێدا رابكێشرێت یان خوێده‌ڵینی تێدا هه‌ڵكه‌ندرێت یان وێستگه‌ی سووته‌نیی تێدا دابمه‌زرێت یان ته‌لی لێ ڕایه‌ڵ بكرێت یان ئامرازی پڕوپاگه‌نده‌ و راگه‌یاندنی لێ بچه‌سپێت یان هه‌ر كارێكی تر له‌و چوارچێوه‌یه‌دا ئه‌نجام بدرێت، مه‌گه‌ر وه‌زاره‌ت به‌نووسین ره‌زامه‌ندیی له‌سه‌ر دابێت. دووه‌م: ناشێ له‌م دیوو و ئه‌ودیوی رێگا ده‌ره‌كیه‌ سه‌ره‌كیه‌كان له‌ چوارچێوه‌ی ئه‌و رووبه‌ره‌دا هه‌ڵكه‌ندن ئه‌نجام بدرێت كه‌ ده‌كه‌وێته‌ نێوان دوو هێڵی هاوته‌ریب به‌ هێڵی ناوه‌ڕاست له‌ مه‌وداو یه‌ك كه‌له‌ (75) حه‌فتاو پێنج مه‌تری راست و چه‌پی رێگای یه‌ك سایده‌وه‌ دوورنه‌بێت و(100) مه‌تریش له‌ ڕێگای دوو سایده‌وه‌ دوور نه‌بێت، مه‌گه‌ر له‌سه‌ر ره‌زامه‌ندی وه‌زاره‌ت و به‌پێی مه‌رج و به‌ندو به‌ستێك كه‌ خۆی داینابێت. سێیه‌م: پردێك یان ئاوباره‌یه‌ك یان شوێنی په‌ڕینه‌وه‌یه‌ك یان هه‌ر دامه‌زراوێكی دی له‌ چوارچێوه‌ی قه‌ده‌غه‌كراوی ڕێگا گشتیه‌كان دروست بكات، به‌ره‌زامه‌ندی وه‌زاره‌ت و به‌پێی ئه‌و نه‌خشه‌به‌ش نه‌بێت كه‌ بڕیاری له‌سه‌ر ده‌دات، به‌و مه‌رجه‌ش كه‌ ڕێگه‌یه‌كی شوێنگره‌وه‌ی كاتی گونجاو له‌ماوه‌ی ئیشه‌كه‌دا بۆ هاتوچۆ دابین بكات كه‌ هه‌موو نیشانه‌كانی سه‌لامه‌تیی هاتوچۆی تێدا فه‌راهه‌م بێت. چواره‌م: ئه‌و تازه‌ دامه‌زراوانه‌ی كه‌ له‌ چوارچێوه‌ی قه‌ده‌غه‌كراوی رێگا گشیتیه‌كاندا دامه‌زراون ئه‌وانه‌ی كه‌ هی فه‌رمانگه‌ فه‌رمییه‌كانی ده‌وڵه‌تن پێش به‌ركارخستنی ئه‌م یاسا به‌بێ به‌رامبه‌ر هه‌ڵده‌گیرێن ئه‌گه‌ر بوونیان كاریگه‌ری نه‌ریتی له‌باره‌ی هونه‌ری یاخود سه‌لامه‌تی هاتوچۆوه‌ له‌سه‌ر رێگا گشتییه‌كان هه‌بێت، هه‌ڵگرتنیشی له‌ كیسه‌ی لایه‌نی په‌یوه‌ندیدار به‌ هه‌ماهه‌نگی له‌نێوان خۆی و وه‌زاره‌تدا ده‌بێت. پێنجه‌م: ئه‌و تازه‌ دامه‌زراوانه‌ی كه‌ سه‌ر به‌غه‌یری ئه‌و لایه‌نانه‌ن كه‌ له‌ ده‌قی به‌ندی چواره‌می ئه‌م مادده‌یه‌دا هاتوون و به‌ مۆڵه‌تی ئوسوڵی یان به‌ره‌زامه‌ندی لایه‌نێكی فه‌رمی دامه‌زراون، لاده‌برێن، ئه‌گه‌ر به‌ر له‌ جێبه‌جێكردنی رێگایه‌كه‌ دامه‌زرابن، یان دیاركردنی قه‌ده‌غه‌كراوه‌كانی دوای قه‌ره‌بووه‌كه‌ی، ئه‌گه‌ر كاریگه‌ریه‌كی نه‌ریتی له‌ رووی هونه‌ریه‌وه‌ كردبێته‌ سه‌ر رێگایه‌كه‌ و سه‌ر سه‌لامه‌تیی هاتوچۆ، له‌قه‌ره‌بووكردنه‌وه‌كه‌شدا ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ ره‌چاو ده‌كرێن: 1ـ ته‌نها قه‌ره‌بووی تازه‌ دامه‌زراوه‌كان ده‌كرێت. 2ـ قه‌ره‌بووه‌كه‌ له‌ رۆژی پێدانی مۆڵه‌ته‌كه‌وه‌، یان له‌ رۆژی ده‌رچوونی ره‌زامه‌ندیه‌كه‌وه‌، یان له‌ رۆژی پێدانی ئیزنی دامه‌زراندنی دامه‌زراوه‌كانه‌وه‌، یان له‌ رۆژی هه‌ڵكه‌ندنیه‌وه‌ كامیان بۆ هاووڵاتیه‌كه‌ باشتر بوو، له‌و رۆژه‌وه‌ ده‌خه‌مڵێنرێت، ده‌نا له‌كاتی پشكنین و خه‌مڵاندنه‌كه‌وه‌ دیاری ده‌كرێت كه‌ كرێی هاوشێوه‌ بێت، مه‌گه‌ر رێكه‌وتنێكی پێچه‌وانه‌ی ئه‌وه‌ هه‌بووبێت. 3ـ بڕی قه‌ره‌بووه‌كه‌ له‌لایه‌ن لیژنه‌یه‌كه‌وه‌ به‌سه‌رۆكایه‌تی سه‌رۆكی یه‌كه‌ی كارگێڕی و ئه‌ندامێتیی نوێنه‌ری هه‌ریه‌ك له‌ وه‌زاره‌ت و وه‌زاره‌تی دارایی و فه‌رمانگه‌ی تۆماری خانووبه‌ره‌ی یه‌كه‌ی كارگێڕی و فه‌رمانگه‌ی خانووبه‌ره‌ی ده‌وڵه‌ت له‌ خاوه‌ن ئه‌زموونه‌كان ده‌خه‌مڵێنرێت. 4ـ وه‌زاره‌ت و پێوه‌ندیدار بۆیان هه‌یه‌ ناڕه‌زایی له‌سه‌ر بڕی قه‌ره‌بووه‌كه‌ له‌به‌ره‌م دادگای به‌رایی تایبه‌ت به‌ جێگای دامه‌زراوه‌كه‌ له‌ ماوه‌ی (30) رۆژدا له‌ رۆژی ده‌رچوونی بڕیاری قه‌ره‌بووه‌كه‌وه‌ ده‌رببڕن و بڕیاری دادگاكه‌یش به‌ سیفه‌تی پێداچوونه‌وه‌ له‌به‌رده‌می دادگای تێهه‌ڵچوونه‌وه‌دا به‌ر تانه‌لێدان ده‌كه‌وێت. 5ـ قه‌ره‌بووه‌كه‌ و خه‌رج و مه‌سره‌ف و كرێكانی له‌ ڕێی ئه‌و دادگایه‌وه‌ ده‌درێت كه‌ تایبه‌ت به‌ جێگه‌ی پڕۆژه‌كه‌ بێت، له‌و پاره‌یه‌ش ده‌درێت كه‌ وه‌زاره‌ته‌كه‌ بۆ ئه‌و مه‌به‌سته‌ دایناوه‌، پاره‌كه‌ش به‌پێی یاسا به‌ خاوه‌ن مافه‌كان ده‌درێت. شه‌شه‌م: ئه‌و تازه‌ دامه‌زراوانه‌ی كه‌ به‌ ده‌ست درێژی له‌، دوای جێبه‌جێكردنی رێگایه‌كه‌ یان دوای دیاركردنی قه‌ده‌غه‌كراوه‌كانی دامه‌زراون، به‌پێی یاسا لاده‌برێن و، لابرده‌نه‌كه‌ش له‌لایه‌ن ئه‌و یه‌كه‌ كارگێرییه‌وه‌ ده‌كرێت كه‌ تازه‌ دامه‌زراوه‌كه‌ ده‌كه‌وێته‌ ناو شوێنی جوگرافیاییه‌كه‌ی و له‌سه‌ر حسابی ده‌ست درێژكه‌ر ده‌بێت، ئه‌ویش له‌ماوه‌ی (90) نه‌وه‌د رۆژدا، له‌ رۆژی پێڕاگه‌یاندنی به‌و ده‌ست درێژییه‌. حه‌وته‌م: وه‌زاره‌ت بۆی هه‌یه‌ ره‌زامه‌ندی له‌سه‌ر ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ بدات: 1ـ به‌كارهێنانی به‌شێك له‌ قه‌ده‌غه‌كراوه‌ی رێگای گشتیه‌ی كه‌ بۆ دامه‌زراندنی دامه‌زراوه‌گه‌لی گه‌شت و گوزار، یان خزمه‌تگوزاریی رێگایه‌كه‌، یان بۆمه‌به‌ستی كشتوكاڵی وه‌رزی، یان بۆ ئه‌و كشتوكاڵه‌ی كه‌ ده‌ڵێ رێگایه‌كه‌ بپارێزن و ژینگه‌كه‌ش چاكتر بكه‌ن، یان بۆ راكێشانی قابلۆ، یان بۆ دانانی كۆڵه‌كه‌ی كاره‌با، یان بۆ پڕۆژه‌گه‌لی ئاو، یان بۆ پڕۆژه‌گه‌لی دیكه‌ی حكومه‌ت، به‌مه‌رجێك له‌گه‌ڵ پێداویسته‌ هونه‌ریه‌كانی رێگه‌كه‌دا هاودژ نه‌بێت و زیان به‌ سه‌لامه‌تیی هاتوچۆی نه‌گه‌یه‌نێت. 2ـ مۆركردنی گرێبه‌ست له‌گه‌ڵ كۆمپانیا پسپۆڕه‌كان بۆ دانانی هۆیه‌كانی ریكلام كردن و راگه‌یاندن له‌ چوارچێوه‌ی قه‌ده‌غه‌كراوی رێگا گشتییه‌كاندا به‌پێی به‌ند و مه‌رجی تایبه‌ت به‌ وه‌زاره‌ت. 3ـ هێشتنه‌وه‌ی ئه‌و باخانه‌ی ده‌كه‌ونه‌ سه‌ر قه‌ده‌غه‌كراوه‌كانی رێگایه‌كه‌، ئه‌گه‌ر مانه‌وه‌یان كارنه‌كاته‌ سه‌ر لایه‌نی هونه‌ری و سه‌لامه‌تیی هاتوچۆی سه‌ر رێگایه‌كه‌، به‌مه‌رجێك به‌ شێوه‌یه‌كی رێك و پێك له‌سه‌ر حسابی خاوه‌نه‌كانیان په‌رژین بكرێن. 4ـ هێشتنه‌وه‌ی تازه‌ دامه‌زراوه‌كان و ئه‌و بینایانه‌ی ده‌كه‌ونه‌ چوارچێوه‌ی قه‌ده‌غه‌كراوی رێگه‌كه‌وه‌، له‌و رێگایانه‌دا كه‌ به‌ر له‌ به‌ركارخستنی ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌جێ كراون به‌مه‌رجێ مانه‌وه‌یان هاودژ نه‌بێت له‌گه‌ڵ پێداویسته‌ هونه‌ریه‌كانی رێگایه‌كه‌ و سه‌لامه‌تی هاتوچۆ به‌م جۆره‌ی خواره‌وه‌: أ ـ به‌شه‌كانی ئه‌و بینایانه‌ی كه‌ له‌ (10) ده‌ مه‌تر قوڵتر ده‌ست درێژییان نه‌كردووه‌، ئه‌گه‌ر به‌ لابردنیان زیان به‌ هه‌موو بینایه‌كه‌ بگه‌یه‌نێت. ب ـ كۆڵه‌كه‌كانی كاره‌با و ته‌له‌فۆن قابلۆكانی میحوه‌ری و هێڵی شه‌مه‌نده‌فه‌ر و كه‌ناڵه‌كان و دامه‌زراوه‌كانی پشته‌وه‌ی. ج ـ ئه‌و بینا و دامه‌زراوانه‌ی سه‌ر به‌ فه‌رمانگه‌كانی ده‌وڵه‌ت و خانه‌كانی په‌رستش و گۆڕستانه‌كانن. هه‌شته‌م: دامه‌زراو و پڕۆژه‌گه‌لی وه‌به‌رهه‌مهێن موڵكی هه‌ر كه‌سێك و لایه‌نێك بن، له‌ حوكمه‌كانی به‌ندی شه‌شه‌می ئه‌م مادده‌یه‌ به‌ ده‌رده‌بن و تا ته‌مه‌نی ره‌نێوهێنانیان به‌سه‌ر ده‌چێ، به‌مه‌رجێ هێڵی ره‌نێوهێنانی تازه‌یان بۆ زیاد نه‌كرێت، ئه‌وانه‌ دوای به‌سه‌رچوونی ته‌مه‌نی وه‌به‌رهێنانیان، له‌سه‌ر حسابی ئه‌و لایه‌نه‌ی كه‌ له‌ نوێ دامه‌زراوه‌كه‌ خاوه‌نیه‌تی لاده‌برێن و هیچ قه‌ره‌بوویه‌كیشیان ناكه‌وێت. نۆیه‌م: بیناو دامه‌زراو و شوێنی دیكه‌ی پێویست بۆ خزمه‌تگوزاری رێگا گشتییه‌كان به‌ مۆڵه‌تی وه‌زاره‌ت و به‌ هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌ڵ پارێزگای په‌یوه‌ندیدار و به‌پێی نه‌خشه‌یه‌ك داده‌مه‌زرێت كه‌ ئاماده‌كراوه‌ یان نه‌خشه‌ی بۆ دارێژراوه‌ و به‌و چۆنیه‌تییه‌ش كه‌ شوێنه‌كه‌ ده‌یخه‌مڵێنی له‌ ناوه‌وه‌ یان له‌ ده‌ره‌وه‌ی قه‌ده‌غه‌كراوی ئه‌و رێگایانه‌ و له‌سه‌ر وه‌زاره‌تیشه‌ رێنمایی تایبه‌تی بۆ ده‌ربچوێنێت. ده‌یه‌م: ناشێ هیچ بینایه‌، یان دامه‌زراو، یان هیچ تازه‌ دامه‌زراوێك یان شاردنه‌وه‌ی ته‌ندروستی دابمه‌زرێت كه‌ به‌كارهێنانیان مه‌ترسی یان بێزاركردن كاریگه‌ری له‌سه‌ر ژینگه‌ی رێگاكه‌و به‌كارهێنه‌ره‌كانی هه‌بێت به‌هۆی دووكه‌ڵ ده‌رهاویشتن یان هه‌ڵم یان غاز یان تۆز یان بۆنی زیانبه‌خش یان شتی له‌و جۆره‌ بابه‌تانه‌یان لێ بكه‌وێته‌وه‌، ته‌نیا له‌و جێگایانه‌دا نه‌بێت كه‌ به‌لای كه‌مه‌وه‌ (500) پێنج سه‌د مه‌تر له‌ قه‌ده‌غه‌كراوی سنووری ڕێگای هاتوچۆی خێرا و رێگا سه‌ره‌كیه‌كان دوور بن و، رێگاش ده‌درێت به‌ خاوه‌نی پارچه‌ كشتوكاڵیه‌كان كه‌ خانوویه‌كی نیشته‌جێبوون بۆ خۆیان به‌پێی یاسا دروست بكه‌ن، به‌مه‌رجێ په‌رژینی ده‌ره‌وه‌ی خانووه‌كه‌ به‌لای كه‌مه‌وه‌ (25) بیست و پێنج مه‌تر له‌ سنووری قه‌ده‌غه‌كراوی رێگاكه‌وه‌ دووربێت و یه‌كسه‌ریش به‌ ڕێگه‌كه‌وه‌ نه‌به‌سترێت، به‌ڵكو به‌ ڕێگه‌كانی خزمه‌تگوزاری هاوته‌ریبـی رێگا خێرا خۆجێیه‌كه‌وه‌ ببه‌سترێته‌وه‌، یان به‌و ڕێگا خۆجێیانه‌وه‌ ببه‌سرێته‌وه‌ كه‌ له‌ ناوچه‌كه‌دا هه‌ن. یازده‌یه‌م: ڕێگای گونده‌كان و كشتوكاڵیه‌كان له‌ حوكمه‌كانی به‌ندی ده‌یه‌می ئه‌م مادده‌یه‌ به‌ده‌رده‌بن، پڕۆژه‌ كشتوكاڵی و كێڵگه‌كانی په‌له‌وه‌ر و تروكانی هێلكه‌و هاوشێوه‌كانیان نه‌بێت كه‌ ڕێگه‌ به‌ دامه‌زراندیان نادرێت له‌و جێگایانه‌دا نه‌بێت كه‌ مه‌ودای دووریان كه‌متر نه‌بێت له‌ (500) پێنج سه‌د مه‌تر له‌ سنووری قه‌ده‌غه‌كراوی ڕێگایه‌كه‌وه‌.

مادده‌ی بیست و سێ:

متن المادە :

مادده‌ی بیست و سێ: یه‌كه‌م: به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی گشتیی هاتوچۆ، به‌هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌لأ وه‌زاره‌ته‌كه‌دا، قه‌باره‌ی (ابعاد) ئوتۆمبیله‌ جۆربه‌جۆره‌كان دیار ده‌كات، هه‌روه‌ها تیژترین خێرایی و كه‌مترینیان له‌سه‌ر ڕێگا گشتیه‌كان به‌ پێی جۆری هه‌ر ڕێگه‌یه‌ك، به‌ به‌یاننامه‌یه‌ك دیار ده‌كات و، له‌ ڕۆژنامه‌ی فه‌رمیدا بڵاوده‌كرێته‌وه‌. دووه‌م: به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی گشتیی هاتوچۆ، به‌ هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌لأ وه‌زاره‌ته‌كه‌دا، به‌ به‌یاننامه‌یه‌ك رێساكانی به‌كارهێنانی ڕێگا خێراكان دیار ده‌كات و، له‌ ڕۆژنامه‌ی فه‌رمیی (وه‌قایعی كوردستان) دا بڵاوده‌كرێته‌وه‌.

مادده‌ی بیست و پێنج:

متن المادە :

مادده‌ی بیست و پێنج: وه‌زیری ئاوه‌دانكردنه‌وه‌و نیشته‌جێ كردن به‌ هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌ڵ هه‌ردوو وه‌زاره‌تی، ناوخۆ و دارایی و ئابووری، بۆیان هه‌یه‌ ڕێنمایی بۆ ئاسان بۆ جێبه‌جێكردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربچوێنن.

مادده‌ی چواره‌م:

متن المادە :

مادده‌ی چواره‌م: به‌پێی ئه‌م یاسایه‌ ده‌زگایه‌ك داده‌مه‌زرێ به‌ ناوی (ده‌زگای فرۆكه‌خانه‌كانی شارستانیی هه‌رێمی كوردستان ـ عێراق) به‌وه‌زاره‌ته‌وه‌ په‌یوه‌ست ده‌بێت و، كه‌سایه‌تیی مه‌عنه‌وی و سه‌ربه‌خۆیی ئیداره‌ و هونه‌ریی خۆی ده‌بێت و، بودجه‌یه‌كی تایبه‌تی له‌ناو بودجه‌ی وه‌زاره‌ته‌كه‌دا ده‌بێت، فه‌رمانبه‌رێك به‌ پله‌یه‌كی تایبه‌تی سه‌رۆكایه‌تی ده‌كات بڕوانامه‌ی زانكۆیی سه‌ره‌تایی هه‌بێت و، له‌م بواره‌دا خاوه‌ن ئه‌زموون بێت، له‌لایه‌ن ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانه‌وه‌ داده‌مه‌زرێ و ده‌زگاكه‌، له‌سه‌ر راسپارده‌ی وه‌زیر، یاریده‌ده‌ری سه‌رۆكی ده‌زگا و به‌ڕێوه‌به‌ره‌ گشتییه‌كان داده‌مه‌زرێنێت.

مادده‌ی بیست و شه‌ش:

متن المادە :

مادده‌ی بیست و شه‌ش: 1. ئه‌و كه‌سه‌ی داده‌مه‌زرێ به‌ موده‌ڕیسی یاریده‌ده‌ر یان ئه‌و نازناوه‌ی پێ ده‌ردێ، مه‌رجة بڕوانامه‌ی ماجستێری هه‌بێ یان هاوتای ئه‌و بڕوانامه‌یه‌ی هه‌بێ . 2. ئه‌گه‌ر موده‌ڕیسی یاریده‌ده‌ر له‌ماوه‌ی چوار ساڵدا، له‌ رۆژی دامه‌زراندنییه‌وه‌، ته‌رقیه‌ نه‌كرا بۆ مه‌رته‌به‌یه‌كی باڵاتر، ئه‌وه‌، له‌وباره‌دا ده‌گوازرێته‌وه‌ بۆ ده‌ره‌وه‌ی خوێندنی باڵا، به‌مه‌رجێ گواستنه‌وه‌كه‌ی راسپارده‌ی ئه‌نجومه‌نی كۆلیژو ئه‌نجومه‌نی زانكۆیشی له‌گه‌ڵدا بێت.

مادده‌ی بیست و حه‌وت:

متن المادە :

مادده‌ی بیست و حه‌وت: كه‌سێ به‌مه‌رته‌به‌ی موده‌ڕیس دابمه‌زرێ یان ئه‌و نازناوه‌ی پێ بدرێ، مه‌رجه‌ یه‌كێك له‌م دوو شه‌رته‌ی هه‌بێ: 1. ده‌بێ بڕوانامه‌ی باوڕپێكراوی دكتۆرای وه‌رگرتبێ یان هاوتای زانستی ئه‌و بڕوانامه‌یه‌، یانیش ده‌بێ بڕوانامه‌یه‌كی زانستی یان هونه‌ری یان ته‌قه‌نی یان پیشه‌یی له‌ پسپۆریگه‌لێكدا هه‌بێ كه‌ نه‌ بڕوانامه‌یه‌كی دكتۆرا ده‌به‌خشن و نه‌ بڕوانامه‌ هاوتا زانستیه‌كه‌ی، ئه‌ویش به‌مه‌رجێ ئه‌و خوێندنه‌ی ئه‌و بڕوانامه‌یه‌ی پێ وه‌رده‌گرێ له‌ (3) سێ سالَ كه‌متر نه‌بێ دوای بڕوانامه‌ی كۆلێژ. 2. پێویسته‌ موده‌ڕیسی یاریده‌ده‌ر بووبیَ له‌ یه‌كێ له‌ زانكۆكاندا له‌ ده‌زگای په‌یمانگه‌ هونه‌ریه‌كاندا بۆ ماوه‌یه‌ك له‌ (3) سێ سالَ كه‌متر نه‌بێ و له‌و ماوه‌یه‌شدا له‌ كه‌میی دوو لێكۆڵینه‌وه‌ی به‌نرخی بڵاوكردبێته‌وه‌ كۆششێكی ته‌دریسیی باشیشی به‌ خه‌رج دابێ.

مادده‌ی بیست هه‌شت:

متن المادە :

مادده‌ی بیست هه‌شت: كه‌سێ به‌ مه‌رته‌به‌ی ئوستادی یاریده‌ده‌ر دابمه‌زرێ یان ئه‌و مه‌رته‌به‌یه‌ی پێ بدرێ، مه‌رجه‌ مه‌رته‌به‌ی موده‌ڕیسی له‌ زانكۆیه‌كدا یان له‌ هه‌یئه‌ی په‌یمانگه‌ ته‌قه‌نیه‌كاندا یان له‌ هه‌یئه‌ی باڵای پسپۆره‌ پزیشكییه‌كاندا بووبێ له‌وانه‌ گوتنه‌وه‌دا بۆ ماوه‌یه‌ك له‌چوار سالَ كه‌متر نه‌بی و، چه‌ند لێكۆڵینه‌وه‌یه‌كی زانستی به‌ نرخیشی بڵاو كردبێته‌وه‌، له‌ سێ لێكۆڵینه‌وه‌ كه‌متر نه‌بێ.

مادده‌ی بیست نۆ:

متن المادە :

مادده‌ی بیست نۆ: كه‌سێ به‌ مه‌رته‌به‌ی ئوستاد دابمه‌زرێ یان ئه‌و مه‌رته‌به‌یه‌ی پێ بدرێ، مه‌رجه‌ شه‌رتو شروتی مادده‌ی (28)ی تێدا فه‌راهه‌م بێت و له‌ كه‌میش شه‌ش ساڵی له‌ مه‌رته‌به‌ی ئوستادی یاریده‌ده‌ردا به‌سه‌ر بردبێ و، له‌و ماوه‌یه‌دا كۆششی ده‌گمه‌نیشی له‌ ته‌دریسدا به‌خه‌رج دابێ و، له‌ كه‌مییش (3) سێ لێكۆڵینه‌وه‌ ى ئه‌سڵی و (موبته‌كه‌ر)یشی بڵاو كردبێته‌وه‌.